87
چون لبيك گفت، بيهوش شد.» 1
از سوى ديگر وجه تسميه هم همين است. اين واژه در لغت به معناى اجابت است. در حديثى از امام صادق عليه السلام هم به اين نكته اشاره شده است. از امام عليه السلام دربارۀ وجه تسميۀ تلبيه سؤال شد. امام عليه السلام فرمود:
«إجابة، إجاب موسى ربّه» 2 ؛
«اين اجابت است، موسى هم پروردگارش را چنين جواب داد.»
بنابراين لبيك شعار حج شد و اجابت دعوت خدا رمزى براى حج ابراهيمى قرار گرفت.
امام صادق عليه السلام در حديث مصباح الشريعه بيان لطيفى دارد:
«و لبّ بمعنى إجابة صافية خالصة زاكية للّه عزّ و جلّ في دعوتك متمسّكاً بالعروة الوثقى» ؛ 3«لبيك تو به معناى اجابت زلال و پاك براى خداى متعال در دعوتش باشد در حالى كه به دستگيرۀ محكم الهى چنگ زدهاى.»
پس تلبيه، اجابت است اما اجابتى كه سزاوار دعوت الهى باشد، پاسخى همراه با صفا و پاسخى پاك براى خداوند عظيم و كريم. پاسخ دهنده هم بايد خود را براى اجابت دعوت حق مهيا كند و با استعداد لازم به حضور او باريابد، قلبى صاف فراهم كند، تزكيه نفس داشته باشد، صدق، ادب، صبر، شكر، ايثار و سخا، توشۀ راه داشته باشد تا بتواند پاسخى شايسته به فراخوان الهى بدهد.
دو) سكوت معصيت
امام سجاد عليه السلام در حديث شبلى فرمود: