79ابراهيم است و اينك عبدالمطلب و فرزندانش پاسدار حرمت كعبه و اختياردار زمزم و متولى تأمين آب آشاميدنى حاجيانند و شخص پيامبر در دوران جوانى، قريش را در تجديد بنا هدايت و يارى مى‌دهد؛ اما كعبه همچنان جولانگاه بت‌داران و هياكل شرك است و هر قبيله‌اى در خانۀ خدا بتى دارد و از رهگذر آن منافعى را مى‌طلبد.

حج پيامبر خدا - ص -

با شكوه‌ترين حج پيامبر خدا - ص - در سال دهم هجرت به همراهى دهها هزار مسلمان انجام گرفت. در اين حج، عظمت و خلوص و آثار توحيدى مناسك حج به نمايش گذاشته شد و در تاريخ به نام «حجةالوداع» ثبت گرديد.

بى‌شك «حجةالوداع» تنها حج رسول خدا - ص - در طول دوران مدنى آن حضرت بوده است، اما اين كه آن حضرت در دوران جاهلى و نيز در طول زندگى در مكه حج به جا آورده است يا نه، در ميان اهل حديث و نگارندگان تاريخ اختلاف نظر وجود دارد.

بنابر برخى از روايات اهل تسنن و احاديثى از اهل بيت - عليهم السلام - پيامبر - ص - بارها مراسم حج را به طور پنهانى انجام داد. و برخى از مورّخان علت آن را اختلاف در زمان انجام حج دانسته‌اند؛ زيرا قريش به واسطه نسىء، ماههاى حج را به تأخير مى‌انداختند و پيامبر مى‌خواست حج را در زمان واقعى آن به جا آورد. از اين رو ناچار بود اعمال حج را مخفيانه انجام دهد.