192و (كعبه را) ويران و با خاك يكسان كردند... وجه اختلاف و تناقض اين روايت با آنچه ازرقى آورده در آن است كه ابنزبير هنگامى اقدام به ويرانى خانۀ كعبه كرد كه مردم از مراسم حج برگشته بودند و زمان حج غير از آن زمانى است كه ازرقى در مورد ويرانى كعبه به وسيلۀ ابنزبير بيان كرده و اندكى پيش بدان اشاره كرديم.
بنابر حديث عطاءبن ابىرباح، بناى كعبه از سوى ابنزبير در آخر ذىالحجۀ سال شصت و چهار و ابتداى سال شصت و پنج خواهد بود كه اين تاريخ با تاريخى كه ابناثير به طور قطع اعلام كرده؛ تطابق دارد. واللّٰه اعلم.
من در تاريخ ازرقى، ذكرى از تاريخ اتمام بناى كعبه به وسيلۀ ابنزبير نديدم كه بنا به روايت المسبّحى در تاريخ خود - كه به خط حافظ رشيدالدين بن حافظ زكىالدين منذرى در «مختصر تاريخ المسبّحى» ديدم - همان سال شصت و پنج است.
محبّ طبرى مطلبى دارد به اين مضمون كه ابنزبير بناى كعبه را در شب هفدهم رجب سال شصت و چهار به پايان رسانيد؛ زيرا تحت عنوان «دربارۀ عمره تنعيم» در باب سى و هشتم از «القرى»، آورده است كه ابنزبير پس از فراغت از بناى كعبه، از تنعيم براى عمره محرم شد.
ابوالوليد نيز يادآور شده كه ويران ساختن كعبه در روز شنبه، نيمۀ جمادى الآخر سال شصت و چهار بوده و ظاهراً، آغاز بناى كعبه بلافاصله پس از پايان ويرانى آن انجام گرفته است. مردم مكه هر سال در شب بيست و هفتم رجب به عمره مىپردازند و اين عمره را به ابن زبير نسبت مىدهند و بعيد نيست كه بناى كعبه، تا اين تاريخ به درازا كشيده باشد؛ چرا كه پاىبندى مردم به اين سنت، ناشى از تكرار كار پيشينيان (در مورد عمرۀ رجب) است و انجام اين كار، دليلى بر صحّت اين انتساب است و معلوم مىشود كه در آن زمان، (ابنزبير) به عمره رفته است و زمان پايان بناى كعبه نيز همين تاريخ بوده است.
در اين كه پس از بناى كعبه به وسيلۀ ابنزبير، چه كسى حجرالأسود را در كعبه قرار داد، اخبار گوناگونى رسيده است. برخى مىگويند: عبداللّٰهبن زبير خود اين كار را كرد.
ازرقى در خبرى كه از واقدى به سند خود روايت كرده، چنين خبرى را نقل كرده