145
2.محدث نورى در مقدمههاى كتاب فصل الخطاب چه مباحثى را مطرح كرده و پاسخ آنها چيست؟
محدث نورى سه مقدمه در اين كتاب دارد.در مقدمهى اول دربارهى جمعآورى قرآن توسط برخى از صحابه پس از وفات پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله بحث مىكند و بر اين باور است كه نفس كيفيّت جمع مذكور موجب نقص و خلل در قرآن خواهد بود.وى سپس با مقايسهى كيفيت اين جمع با جمعآورى قرآن توسط امام على عليه السّلام از مدارك فريقين، تفاوت بين اين دو جمع را تأييدى بر باور خود مىشناسد.
محدث نورى نمىتواند از عنايت ويژهى مسلمانان در تمام ابعاد جمعآورى، حفظ،ضبط قرائت و نگارش قرآن و نيز انس بىپايان و قداستى كه اين كتاب از همان اوان نزول در ژرفاى جانشان داشته است چشم بپوشد و يا طبق شواهد تاريخى، حساسيّت فوقالعادهى آنان را نسبت به كوچكترين تغيير در قرآن،ناديده بگيرد.
افزون بر آن،ما بحث نسبتا گستردهاى دربارهى مصحف امام على عليه السّلام داشتيم(- بخش اول،پرسش 23-25)و مشخص شد كه مصحف امام على عليه السّلام با مصحف موجود تفاوتى ندارد و اين دليلى بر عدم نقصان و خلل در قرآن موجود است؛در حالى كه اگر ديدگاه سيد مرتضى و همراهان ايشان را دربارهى جمعآورى قرآن و تدوين آن در عصر خود پيامبر صلّى اللّه عليه و آله بپذيريم(-بخش اول،پرسش 6)مناقشهى محدث نورى در اينجا موضوعا منتفى خواهد شد.
محدث نورى در مقدمهى دوم از احتمال گونههاى تحريف در قرآن سخن به ميان آورده است.ايشان بر اين باور است كه زيادى سوره يا آيه و نيز تبديل سورهاى به سورهى ديگر يا آيهاى به آيهى ديگر منتفى است؛ليكن احتمال نقصان سوره يا آيه و نيز زيادى كلمهاى و يا تبديل آن به كلمهى ديگر وجود دارد؛چنان كه امكان جابهجايى در ترتيب سورهها،آيات و كلمات قرآن را نيز منتفى نمىداند.
در واقع بسيارى از مواردى را كه محدث نورى از گونههاى تحريف به حساب مىآورد،از باب قرائت،بيان نزول يا مورد نزول آيه،تفسير و بيان اتمّ مصاديق آيات است و از دايرهى تحريف به معناى مورد نزاع بيرون است؛مانند آيهى يَسْئَلُونَكَ