116اكرم(ص) تا ممكن بود هنگام نماز، كعبه را بين خود و بيت‌المقدس قرار مى‌داد تا در آنِ واحد، هم به طرف كعبه و هم به سوى بيت‌المقدس رو كرده باشد. ¹ البته اين كار از جهت فنّى در مدينه ممكن نبود. يكسان و اندى پس از هجرت به مدينه، با فرمان خداوند، قبله مسلمانان از بيت‌المقدس به كعبه تغيير يافت. در اين هنگام دشمنان عنود و لجوج اسلام گفتند: اگر رو كردن به بيت‌المقدس حق نبود چرا بيش از چهارده سال (بنابر اينكه نماز در آغاز بعثت واجب شده باشد) به طرف آن نماز گزارديد و اگر استقبال به آن حق بود چرا از حق رو برگردانيد؟

با توجه به اينكه در قبله، جهت مطرح است، نه مكان - بر خلاف طواف كه در آن سخن از مطاف (مكان طواف) است - خداى سبحان در پاسخ اين اعتراض فرمود: لِلّٰهِ الْمَشْرِقُ وَ الْمَغْرِبُ . ² يعنى همۀ جهات از آن خداست؛ زيرا همه‌چيز مِلك و مُلك خداست ³ و زمام همۀ اشيا به دست اوست ⁴ و بر اساس كرويت زمين و حركت وضعى آن، اولاً، همۀ نقاط زمين به لحاظ طلوع و غروب خورشيد در آن، به نوبۀ خود مشرق و مغرب است. ثانياً، اگر مشرق و مغرب نباشد شمال و جنوب هم نيست. پس همۀ جهات در اينكه ملك حقّ است يكسان است و هيچ مزيتى بر يكديگر ندارد. چنين نيست كه بيت‌المقدس از كعبه اشرف باشد تا عدول از آن عقلاً مستحيل و ممنوع باشد. هيچ يك از اين جهات رجحان ذاتى ندارد. همه از آنِ خداست و مبدأ فاعلى براى قبله قرار دادن آنها هم اوست.

بنابراين، هرسو كه انسان به آن رو كند وجه اله است؛ فَأَيْنَمٰا تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللّٰهِ ⁵و از اين جهت كعبه خصوصيتى ندارد. يعنى چنين نيست كه اگر انسان رو به كعبه نبود رو به