115پس اگر كعبه به همۀ شرافت‌ها مزيّن است و وظايفى در اين باره مقرّر شد، روح مراسم و جان مناسك آن ولايت و امامت و شاخت امام و خضوع در برابر اوست. از اين‌رو آنگاه كه فضايل اميرمؤمنان على بن ابى‌طالب(ع) مطرح شد و عده‌اى خود را برتر از آن حضرت مى‌پنداشتند، خداوند در بيان برترى آن حضرت به عنوان برجسته‌ترين مصداق اهل ايمان و جهاد فرمود: سيراب كردن حج‌گزاران و عهده‌دارى تعمير كعبه، هرگز همتاى ايمان مؤمنان به مبدأ و معاد، و هجرت و جهاد آنان در راه خدا نيست؛ أَ جَعَلْتُمْ سِقٰايَةَ الْحٰاجِّ وَ عِمٰارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرٰامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللّٰهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ وَ جٰاهَدَ فِي سَبِيلِ اللّٰهِ . ¹

حرمتِ كعبه، كه قصد سوء نسبت به آنْ عذاب دردناك الهى را در پى دارد، به احترام ولايت است كه اين ولايتْ باطن مقام‌هاى شامخ نبوت، رسالت و امامت است. از اين‌رو كسى كه امام خود را نشناخت و زندگى او چون مرگش جاهلى بود، ² اگر به دورن كعبه نيز پناه ببرد از امن الهى برخوردار نيست و دشمن وى مهلت مى‌يابد تا دستگيرش كند، هرچند اين كار در گرو ويرانى كعبه باشد، زيرا هيچ فراخوانى از سوى خداوند به اندازۀ دعوت به ولايت و امامت نيست:

«لَمْ يُنادَ بِشَىءٍ كَما نُودِىَ بِالْولايةِ» . ³ توضيح بيشتر دربارۀ ارتباط شئون گوناگون حج با ولايت، در فصل پنجم از بخش يكم گذشت.

شانزدهم. نشان قبله

اهميت و جايگاه قبله، به لحاظ نشان كيان دين و امت بودن، چنان است كه مسلمانان را «اهل قبله» مى‌نامند همان‌گونه كه به اهل قرآن معروف‌اند. از اين‌رو خداى سبحان قبله را آزمونى بزرگ دانسته است؛ وَ إِنْ كٰانَتْ لَكَبِيرَةً . ⁴

قبلۀ مسلمانان، پيش از هجرت و اندكى پس از آن، بيت‌المقدس بود؛ اگرچه رسول