209محسوب شود، اما اينگونه تخيلات، مىتواند تأثير نيرومندى بر واقعيت داشته باشد، چرا كه اين موضوع قدرت تلقين و تأثير بر افراد را دارد، بهويژه بر كسانى كه ساختار خاص روانى آنها آنان را به ايفاى نقش «نجاتدهنده» يا «قهرمان» سوق مىدهد كه عملاً پاسخدهنده به نيازهاى روانى آنان، در جهت بهدست آوردن منزلت اجتماعى و يا نائل آمدن به يك نوع خاطرۀ جاودانه در كتاب تاريخ است.
مفهوم «نجاتدهنده» در دو تفسير اعتقادى و اجتماعى
موضوع «نجاتدهنده» به جنبههاى اعتقادى و ايمانى ارتباط دارد، كه خود نشانگر يك نوع عقيده است كه ممكن است دينى و يا غيردينى باشد، و همچون ساير عقايد، تفسيرهاى مكتبى و مسلكى نسبت به اصول و منابع آن متفاوت است، در حالى كه مكتبهاى مادى 1 تلاش دارند تا هرگونه غرابت يا پيچيدگى يا تقدس را از آن مفهوم نفى كنند، زيرا اين مسائل ساخته و پرداخته جامعه است براى تحقق اهداف منفعتطلبانه و عملى خود، از اينرو داراى ارزش اعتقادى خاصى نيست، ولى داراى نوعى ارزش منفعتطلبانه و عملى است و اين تلقى، با ديدگاههاى مكتب بشرى (مادى) كه حقيقت متافيزيك را انكار مىكند يا لااقل آن را، چه در سطح فلسفى (از حيث ساختار منطقى) و يا در سطح علم جامعهشناسى شايسته بحث نمىداند، منطبق است.