55زيديهاى مكه و يمن مذهبى است كه مؤسس آن الامام الهادى الى الحق يحيى بن الحسين است كه نياى او حضرت امام حسن مجتبى - ع - مىباشد. وى در سال 245 ه . در منطقۀ الرص از نواحى قصيم بدنيا آمد ودر سال 280 ه . براى نخستين بار در منطقۀ صعدۀ يمن، عقيدۀ خود را علنى نمود، و پس از جنگى با عباسيان بر صنعاء مستولى گرديد، ليكن بعدها از اين شهر رانده شد و پس از جنگ و گريزى با قرامطه در سال 298 ه .
مسموم و در صعده درگذشت. ولى برخى ديگر نسب زيديان را به زيد بن على بن زين العابدين مىرسانند، كه در سال 121 ه . در كوفه به دستور هشام بن عبدالملك اموى كشته شد.
بورخارت در بخشى ديگر از سفرنامهاش به توصيف قاضى مكه كه معمولاً از سوى امپراتوران عثمانى معين مىشدند، مىپردازد و مىگويد غرض از اين تعيين اين بوده است كه شرفا نتوانند نظرات مستبدانه خود را بر زندگى اجتماعى ومسائل قضايى مردم تحميل كنند، ولى اعتراف مىكند كه قاضى عملاً در اختيار حاكم است؛ زيرا در بار خلافت، دست حكّام را براى هر گونه كارى بشرط فرستادن منظم ماليات و خراج به باب عالى بازگذاشته است، از اين رو هيچ فردى قادر به احقاق حق خود در محاكم نمىباشد، مگر آن كه حكومت از او پشتيبانى نمايد و يا رشوه بپردازد و لذا حكم قاضى نيز همواره تابع شخصى است كه بيشتر بپردازد. درآمد شريف غالباً از راه ماليات گمرك جده است كه بيشتر اين درآمد ميان او و پاشاى تركى تقسيم مىشد، ولى پيش از استيلاى محمد على پاشا بر حجاز شريفان مكه تمامى درآمد را به خود اختصاص داده و از پرداخت حق پاشا امتناع مىورزيدند، و اين وضعيت برقرار بود تا آن كه اين خديوى، سلطۀ خود را بر حجاز مستحكم نمود و تمامى ماليات را از آنِ خود كرد. و گفته