179اثر معروف خود، 1 روايات فرار برخى از ياران از كنار امام در شب عاشورا را ذكر نكردهاند.
همچنين دكتر محمد ابراهيم آيتى در كتاب «بررسى تاريخ عاشورا» در اين مورد، مىنويسد: «شيخ مفيد، طبرى، ابوالفرج و ابن كثير اين خطبه را نقل كردهاند، ولى هيچ نگفتهاند كه در اين هنگام، كسى از اصحاب، از كنار امام، رفته باشد». 2
علاّمه مجلسى رحمه الله نيز در جلاءالعيون، خطبۀ فوق را اصل قرار داده، از حديثى كه مفاد آن «برخى رفتند» مىباشد، با بىاعتنايى خاص بهعنوان «قيل» ياد كرده است.
در شب عاشورا، زينب عليها السلام با افسردگى ويژهاى رو به امام عليه السلام كرده، گفتند: «آيا ياران را آزمودهاى تا تو را فردا تحويل دشمن ندهند؟!»
علاّمه نراقى در طاقديس، راجع به «حل بيعت» از سوى امام عليه السلام و پاسخ ياران چنين مى سرايد:
گرد آورد آن شهنشاه سترگ
بيعت خود از شما برداشتم