337حيوان قرار داده شده است.از شدت تشنگى و عطش خود مىكاهد،بدين صورت كه به وسيلۀ فشار عضلات معده كه يكى بر ديگرى وارد مىآورد غذاى موجود در آن را،از معده به دهان برمىگرداند و نشخوار مىكند.اين عمل موجب تحريك غدد دهانى و زبانى مىگردد و در نتيجه از خود ترشحاتى را خارج مىنمايد كه موجب رفع عطش از حيوان مىگردد.شتر همچنين مقاومت فوق العادهاى را در برابر گرسنگى از خود نشان مىدهد،به طورى كه روزهاى متعددى را به وسيلۀ تغذيه از روغن كوهان خود سپرى مىكند.اين حيوان به علت داشتن اين گونه مزايا،از زمانهاى دور در جنگها نيز مورد استفاده قرا مىگرفته است كه در اين مورد از گروههاى شتر سوار نظامى مصر،در حمله به سودان و تسخير آن مىتوان نام برد كه شتران در آن شأن به سزايى داشتهاند.
غذاى شتر در سرزمين حجاز شامل علف و يا هستۀ خرما و يا شير مىباشد و خودم مشاهده كردم كه برخى از آنان اين غذاها را با مخلوطى از خورش گوشت در اختيار آنان قرار مىدهند.به من گفته شد:كه عربهاى سواحلى،ماهى خام را به عنوان غذا در اختيار اين حيوان قرار مىدهند.عربها مىگويند:شتر ماده از تمام قسمتهاى بدن خود عرق مىكند،در صورتى كه شتر نر تنها در ناحيۀ پر مويى ميان دو گوشش عرق مىكند.باديه نشينان عرب از عرق شتر خود،فتيلۀ فندك خويش را پر مىكنند و به محض برخورد جرقه با آن،آتش روشن مىگردد.
شتران حجاز،معمولاً كوچك و ضعيف هستند و شترهايى كه متعلق به قبايل «حرب»مىباشند،آمادگى جسمانى خوبى را براى حمل دارند،اما شتران قبايل ديگر،به ويژه آنانى كه دور از مكه و مدينه مىباشند،اين آمادگى جسمانى را كمتر داشته و سوار شدن بر آنها با سختى و مشقت فراوانى همراه مىباشد به خصوص اگر روى آنان كجاوهاى قرار دهند.در شهرهاى حجاز و به ويژه در مكه و مدينه به غير از شتر،الاغهاى حساوى (\ حصاويه) قوى وجود دارد كه اين چهار پايان از منطقهاى به نام«حسا»در شرق سرزمين عرب،بدين نقاط آورده مىشدند.اين الاغها علاوه بر سرعتى كه در مسير دارند مىتوانند سه يا چهار روز را بدون استراحت و وقفه به حركت ادامه دهند.
اين چهار پايان قدرت حركت روزانه آنان به حدود يك صد كيلومتر مىرسد،بدون