336سوى«مدينه منوره»و يا به سوى ديار خود-در صورتى كه قبل از حج از مدينه زيارت به عمل آورده باشد-رهسپار مىگردد.
بدين ترتيب افراد همراه كاروان خود ابتدا به سوى«جده»عزيمت مىكنند و از آنجا به هر جايى كه مايل باشند حركت مىنمايند.
در هر صورت،در اين ايام مكه در جنب و جوش خاصى به سر مىبرد،به طورى كه كاروانهاى شتران و ساربانان بدون استراحت در حركتاند و شتران مجهز به حمل مسافرين و اثاثيه مىباشند و شبانه روز در ميان راههاى مكه در رفت و آمد هستند.
كجاوههايى روى شتران قرار داده شده است كه به وسيلۀ بالش و روپوشهاى متنوعى،وسايل رفاه و راحتى مسافران را در راهها به وجود مىآورد؛زيرا تنها در اين موسم است كه زندگى اين اعراب به وسيلۀ شتران خود كه تنها سرمايه زندگى آنان به شمار مىآيند رونق مىيابد و شتر در زندگى اعراب اين سرزمين به معناى حيات و زندگى آنان مىباشد،زيرا از شير و گوشت آن تغذيه مىكنند و از پشم و پوست آن لباس مىپوشند و از فضله و سرگين آنها به عنوان وسيلۀ گرما استفاده مىكنند و نيز براى آنان در اين راهها وسيع و پهناور مركب و محملى مناسب به شمار مىآيد؛اين وضع را هيچ يك از حيوانات ديگر نمىتواند براى آنان اين چنين به انجام رساند.زيرا شتر،كشتى آنان در بيابانها است و داراى قدرت زايد الوصفى در مقابل سختىهاى زندگى صحرايى مىباشد و به همين منظور خداوند اين حيوان را با كوهانى بر پشت خلق نموده است تا اين كه بتواند تحمل بار فراوانى را به مدت طولانى داشته باشد و نيز سم او را به طورى پهن به شكل دايره و نرم خلق نموده،تا اين كه روى سنگها نلغزد و در شن فرو نرود.
شتر چندين روز را بدون آب سپرى مىكند (و برخى ادعا مىكنند كه اين حيوان تا دو ماه بىآبى را تحمل مىكند)،زيرا قدرت الهى دربارۀ اين حيوان،آن چنان است كه براى او چهار معده براى هضم غذا قرار داده است! و در پس آنها جايگاه وسيعى براى ذخيره كردن آب براى آن به وجود آورده است و هنگامى كه اين جايگاه ذخيره تهى گردد،به وسيلۀ شيرهاى كه از رودهها و ساير غدد اين حيوان كه در اطراف روده قرار دارند،تا مقدار بيست ليتر به درون آن فرستاده مىشود.همچنين با قدرت ويژۀ ديگرى كه در اين