158شد 1.
تذييل 2 : بعضى از علما مى‌فرمايند كه : مراد از نور خدا، يا انوار معرفت او است (يعنى [ ملائكه] محروم شدند از آن معارف كه پيشتر 3 به ايشان فايز مى‌شد)، يا مراد انوار عظمت و جلال او است كه در عرش و حَجب 4 مى‌باشد.
بيان : بدان كه : عدد اشواط طواف، از قديم الايّام، به همين وضع بود (چنانچه در حجّ آدم عليه السلام و ابراهيم عليه السلام گذشت) تا زمان جاهليّت؛ و در آن زمان، نزد قريش عدد مَلحوظ 5 نبود و گم كرده بودند، لكن تجديد و احياء آن نمود عبدالمطّلب جدّ رسول‌اللّٰه صلى الله عليه و آله و واداشت ايشان را به هفت مرتبه شوط كردن در هر طواف.
فِى الجاهليّة : در زمان جاهليّت، رسم ايشان چنين بود كه هر كس داخل مى‌شد به مكّه و طواف مى‌كرد خانۀ خدا را، يا بايد لباس از اهل مكّه عاريه بگيرد، يا كرايه كند و بعد از طواف به صاحبش ردّ نمايد، و يا [ اگر] با لباس خود طواف مى‌كرد، بايد بعد از طواف آن لباس را در راه خدا تصدّق بدهد، و اگر كسى از عرب مى‌آمد به مكّه كه مصاحبى از اهل مكّه نداشت كه از او عاريه بگيرد، يا پول نداشت كه كرايه نمايد، نمى‌گذاشتند كه به دور كعبه طواف كند مگر عريان؛ زيرا كه مى‌گفتند كه جامه‌هاى ايشان لباسى است كه در او گناه كرده‌اند و با آن جامه‌ها نمى‌بايد كه طواف كنند، و اگر مصاحبى از اهل حرم داشتند جامۀ خود را مى‌انداختند و در جامۀ مصاحب خود طواف مى‌كردند.