105انسان در سايه عبوديت و بندگى خدا و اخلاص در عبادت ، براى خود سيرى در تكامل باطنى دارد كه ربطى به زندگى فردى واجتماعى او ندارد ، و اين سير از حدود جسم وماده بيرون است و هر فردى در اين سير معنوى خود ، به فراخور حال خويش مقاماتى را به دست مى آورد كه چه بسا آنها را در اين جهان و يا پس از مرگ مشاهده نمايد .
مقصود از كمال چيست ؟
وقتى مى گوييم خداوند كمال مطلق و نامتناهى است ، مقصود از آن ، همان « صفات جمال » خدا از قبيل « علم » و « قدرت » و « حيات » و « اراده » است . هرگاه بنده اى در پرتو پيمودن راه اطاعت ، گام در درجات كمال مى گذارد و از نردبان كمال بالا مى رود ، مقصود اين است كه كمال وجودى بيشترى به دست آورده و علم بيشتر ، قدرت زيادتر ، اراده اى نافذتر وحياتى جاودانه تر پيدا مى كند . در اين صورت مى تواند از فرشته بالاتر قرار گيرد و از كمالات بيشترى بهره مند گردد .
بشر ، پيوسته خواهان آن است كه بر جهان تسلط پيدا كند و كارى را كه انسان هاى عادى از انجام آن عاجزند ، انجام دهد . به عنوان مثال ، گروهى از مرتاضان از طريق رياضت هاى حرام و آزار دهنده به تقويت نفس و روح پرداخته و قدرت هايى را به دست مى آورند .
امّا راه صحيح كه موجب سعادت هر دو جهان مى گردد ، آن است كه راه « بندگى » و خضوع در برابر خداى جهان را در پيش گيرد و با پيمودن راه بندگى ، مقاماتى به دست آورده و سرانجام قدرت بر تصرف در تكوين پيدا كند .
پيامبر گرامى ( صلَّى اللّه عليه و آله و سلَّم ) در ضمن حديثى به مقامات بلند سالكان راه حق و پويندگان راه عبوديت وبندگى اشاره نموده ، سخن پروردگار را چنين نقل مى فرمايد :
«ما تَقَرَّبَ إِلَىَّ عَبْدٌ بِشَىْء أَحَبَّ إِلَىَّ مِمّا افْتَرَضْتُ عَلَيْهِوَإِنَّهُ لَيَتَقَرَّبُ إِلَىَّ