332و وجوه ترجيح مسجد الحرام را بر بيت المقدس بيان فرمود و قول او (وُضِعَ لِلنّٰاسِ) صفت بيت است و (لَلَّذِي بِبَكَّةَ) خبر آن و لام (للذي) لام تأكيد است.
و مراد از وضع بيت از براى مردم تعيين اوست جهت عبادت ايشان در او و بكة و مكة دو لفظ مترادفند بمعنى شهر معلوم.
و بعضى گفتهاند كه نام شهر است و بكه [1]نام موضع مسجد الحرام و مراد از (الذي ببكة) خانۀ كعبه است و تعبير ازو باين اسم جهت تعظيم اوست و تنبيه بر تعيين او باين حكم.
و مراد از اوليت او اوليت زمانيه است چنانكه متبادر است و مؤيد اينست آن كه روايت كردهاند از رسول خدا صلّى اللّٰه عليه و آله و سلّم كه چون پرسيدند از آن حضرت كه اول مسجدى كه بناء شد كدام است فرموده مسجد الحرام است بعد از آن بيت المقدس و روايت كردهاند كه پرسيدند از امير المؤمنين عليه السّلام كه آيا مسجد الحرام اول خانه است كه بناء شد گفت نه پيش ازو خانه بسيار بود ليكن او اول خانه است كه ساخته شده جهت عبادت مردم و بانى اول او ابراهيم عليه السّلام بود بعد از آن ويران