229شاهد بر تفسير فوق از روايت، اين است كه: اولاً در خود روايت، بين اسراف و ميانه‌روى در نفقه حج، تقابل برقرار كرده بدين معنا كه منظور از اسراف، نفقه و مخارج بيش از حد اعتدال است؛ يعنى زياده خرج‌كردن و باز گذاشتن دست در صرف هزينه‌هاى حج، به‌گونه‌اى كه از حد اعتدال فراتر رود.
ثانياً در برخى روايات هديه‌اى كه حاجى براى اقوام و دوستان خود مى‌خرد، جزء نفقه و مخارج حج محسوب شده است:
«هدية الحاج من نفقة الحاج» 1و زياد گرفتن مخارج حج داراى پاداش فراوان دانسته شده است:
«و انّ اكثار النفقه في الحج فيه اجر جزيل». 2همچنين صرف يك درهم در راه حج برتر از صرف يك ميليون درهم در ديگر راه‌هاى خير شمرده شده است:
«و نفقة درهم في الحج افضل من الف الف درهم في غيره في‌البرّ». 3
ثالثاً در ذيل همين روايت مورد بحث، پيامبر اكرم(ص) مى‌فرمايد:
«فرحم الله مؤمناً اكتسب طيباً و انفق من قصد او قدّم فضلاً»؛ يعنى مؤمنى كه درآمد حلالى به‌دست مى‌آورد و مى‌خواهد آن را در راه حج صرف كند، امر او داير است بين اينكه به طور اعتدال درآمد مزبور را صرف نمايد:
«انفق من قصد» يا اينكه بذل و بخشش نموده و ذخيره‌اى را براى آخرت خود، پيش بفرستد:
«او قدّم فضلاً» واضح است كه اتلاف مال، به هيچ وجه، مصداق فضل نيست. 4
در تأييد سخن فوق، مناسب است به كلام مرحوم محقق نراقى اشاره شود كه در كتاب گران‌قدر «عوائدالايام» پس از بحث سودمندى در زمينه اسراف و موارد آن، به تبيين رواياتى پرداخته كه اسراف را در بعضى امور، مانند بوى خوش (عطر)، روشنايى و نفقه حج، نفى كرده است و آنها را به اين معنا دانسته كه اكثار در امور مزبور مطلوب بوده و فراتر رفتن از حد اعتدال، معفو است و به هيچ وجه مراد ازاين‌روايات، نفى حرمت اسراف در امور نامبرده نيست:
ثم اعلم انّ حرمة الاسراف عامة في جميع المصارف و امّا ما ورد في بعض الاخبار من انه