203اهل فضل و دانش بودند و نيز در كانون توجه افراد عادى و دولتى و حكومتى قرار داشت، به تدريج به محل آموزش، كتابخانه و موزه مجهز گرديد و نيز از محوطۀ آن براى برگزارى مراسم و جشنها استفاده مىگرديد.
نور و روشنايى، قبلۀ زرتشتيان
پيامبران بزرگ هر يك قبله يا سويى جهت پرستش پيروان خود تعيين نمودهاند، تا آنها بتوانند هنگام پرستش خدا رو به سوى قبله نموده، با خداى بزرگ راز و نياز نمايد، در قرآن آمده: «وَ لِكُلٍّ وِجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّيهٰا فَاسْتَبِقُوا الْخَيْرٰاتِ ...». 1 و براى هر جمعيتى وجهه و قبلهاى است كه بدان رو مىكنند، پس هر جا كه بوديد در خيرات سبقت بگيريد. مرحوم علامه طباطبايى در تفسير اين آيه مىفرمايد: «كلمۀ وجهه به معناى چيزى است كه آدمى رو به آن مىكند، مانند قبله، كه آن نيز به معناى چيزى است كه انسان متوجه آن مىشود. در اين آيه بيان سابق را خلاصه نموده، عبارت اخرايى مىآورد تا مردم را هدايت كند به اين مسأله كه قبله را تعقيب نكنند، و بيش از اين دربارۀ آن بگومگو راه نياندازند و معنايش اين است كه هر قوم براى خود قبلهاى دارند كه بر حسب اقتضاى مصالحشان برايشان تشريع شده است. خلاصه، قبله يك امر قراردادى و اعتبارى است، نه يك امر تكوينى ذاتى، اين حرفها را بگذاريد و به دنبال خيرات شتاب بگيريد و از يكديگر سبقت بجوييد كه خداى تعالى همگى شما را در روزى كه شكى در آن نيست جمع مىكند، ولو هر جا كه بوده باشيد كه خدا بر هر چيزى تواناست». 2
بر اين اساس همان طور كه ملاحظه مىفرماييد، قبله در اديان مختلف متفاوت است. قبلۀ مسلمين خانۀ كعبه است و قبله كليميان، اورشليم يا بيت المقدس مىباشد و نيز كليسا طورى ساخته شده است كه محراب آن هميشه در سمت مشرق واقع شده،