232يعنى وقتى اهلبيت به كربلا آمدند، جابر را با عدهاى از بنىهاشم و مردانى از خاندان رسالت ديدند. اينها بنىهاشمى بودند كه در ركاب حضرت در كربلا حاضر نبودند. گرچه آنان را نمىشناسيم و تاريخ آنها را معرفى نكرده، ولى مسلما جزو اسيران كربلا نبودند؛ چون بنابر نقل ابنطاووس پيش از ايشان به كربلا رسيده بودند.
از اين بالاتر، روايتى است كه شيخ صدوق در امالى از فاطمه بنت على (ع) آورده است كه مىگويد: «إلى أن خرج على بن الحسين بالنسوة و ردّ رأس الحسين (ع) إلى كربلاء» ؛ 23حضرت على بن الحسين (ع) اهلبيت را آورد و سر مطهر ابىعبدالله (ع) را به كربلا بازگرداند. اين را شيخ صدوق به نقل از فاطمه بنت على آورده است.
جريان واقعه كربلا از چند راه به دست ما رسيده است: 1. توسط خاندان رسالت، از جمله حضرت امام زينالعابدين، حضرت زينب، امكلثوم و فاطمه بنت على (عليهم السلام) نقل شده است؛ 2. دشمنان اهلبيت آن را نقل كردهاند. بنابراين، روايت شيخ صدوق نيز بر بازگشت اهلبيت به كربلا تصريح مىكند و كسى نمىتواند منكر بازگشت اهلبيت به كربلا شود.
زمان ورود اهل بيت به كربلا
بحث فقط درباره زمان ورود اهل بيت (عليهم السلام) است. در اين باره سه قول مطرح است:
يك قول اين است كه اهلبيت (عليهم السلام) در بيستم صفر به كربلا بازگشتند. اين قول عده قابل توجهى است. اينان از يك طرف زيارت جابر را نقل مىكنند و از سوى ديگر ملاقات او با اهلبيت را نيز بيان كردهاند و مىگويند: جابر روز بيستم صفر به كربلا آمده است و ملاقات با اهلبيت نيز در جريان همين زيارت بوده است؛ پس اهلبيت نيز در همان بيستم صفر به كربلا آمدند. مرحوم قاضى طباطبائى (رحمه الله) بر اين مطلب تأكيد فراوان دارد. ايشان - كه امام جمعه شهيد تبريز است - كتاب مفصلى در زمينهاثبات اربعين اول دارد. در بررسى ريشههاى بحث اربعين بايد دانست كه شايد اولين كسى كه زيارت بازگشت كاروان حسينى در اربعين را نقل كرده، ابوريحان بيرونى (م340ق) در كتاب «الآثار الباقية» است. وى در اين كتاب مىگويد كه روز اول صفر، سر مطهر سيدالشهدا (ع) وارد مدينه مىشود و در روز 20 صفر سر مطهر به بدن ملحق مىگردد و در آن روز زيارت اربعين است: