104نخواهد بخشيد. (توبه: 80) و گاه نيز پس از اشاره به اين مطلب مىفرمايد خدا هرگز فاسقان را هدايت نمىكند. (منافقون: 6) برخى با تأمل در آيات و روايات و نصوص دينى، گروههايى را كه هرگز مورد شفاعت قرار نمىگيرند چنين برشمردهاند: كافر و مشرك؛ ستمگر؛ دشمن خاندان رسالت؛ كسى كه فرزندان رسولاكرم (ص) را آزار كند؛ منكر شفاعت؛ خائن؛ زناكار؛ آن كه به نماز اهميت نمىدهد و.... 1 آنچه در مورد برخى از اين گروهها قابل بررسى است آن است كه اين افراد با وجود چنين صفاتى باز هم از اصحاب يمين به شمار مىآيند؟ يا آنكه وجود برخى از اين صفات در فردى خاص چون كفر و شرك حكايت از اين دارد كه وى از اصحاب شمال است؟ به عبارت ديگر، آيا همه اين گروهها تخصصاً از شفاعت محروم شدهاند يا تخصيصاً؟ از طرف ديگر تعاليم دينى برخى از كارهايى را كه موجب مىشود انسان زودتر و بيشتر و كاملتر مورد شفاعت قرار گيرد معرفى مىنمايد. 2اينگونه نصوص به خوبى تأييد مىكند كه هم زمان شفاعت در مورد افراد گوناگون متفاوت است و هم آنكه شفاعت مراتبى دارد كه وضعيت فردى هر كس تعيينكننده نوع، زمان و مرتبه شفاعتى است كه به او تعلق مىگيرد.
طرح چند اشكال در موضوع شفاعت
يكى از مهمترين گامهايى كه در مسير تحقيق و پژوهش پيرامون موضوع شفاعت بايد برداشته شود طرح و حل اشكالات معقولى است كه در اين باره به نظر مىرسد و يا از سوى ديگران مطرح شده است. 3 البته برخى از اين ايرادها و اعتراضات به معناى نادرست و ظالمانه شفاعت وارد است و با توجه به معناى