105گروه بسيارى به مدينه آمدند تا در اجراى اين تكليف الهى از آن حضرت پيروى و آموزه‌هاى آن حضرت را فراگيرند. پيغمبر(ص) بعد از هجرت به مدينه تنها يك بار به سفر حج رفت. بنابراين، حج او را به نام‌هاى گوناگونى در تاريخ ثبت كرده‌اند: حجةالوداع؛ حجة الاسلام، حجة البلاغ، حجة الكمال و حجة التمام.

رسول خدا(ص) غسل و تدهين فرمود و تنها با دو جامۀ ساده، يكى به كمرش و ديگرى بر دوشش، روز شنبه، پنج يا شش روز مانده به پايان ذى‌قعده، پياده به قصد حج از مدينه خارج شد و همه زنان و اهل حرم خود را نيز در هودج‌ها جاى داد و همراه با همه اهل بيت خود و مهاجران و انصار و قبايل عرب و گروه انبوهى از مردم، به سوى مسجد الحرام حركت كرد. بيمارى آبله يا حصبه در اين هنگام ميان مردم شايع و موجب شد كه بسيارى از آنان از شركت در اين سفر بازمانند. اما گروه بى‌شمارى با آن حضرت حركت كردند كه درباره آمارشان روايت‌هاى گوناگونى آورده‌اند: 90/000، 114/000، 120/000 و 124/000. حتى آمارى بيش از اين نيز در اين‌باره ثبت كرده‌اند. اينان كسانى بودند كه با حضرت از مدينه خارج شدند. اما شمار حجاج مكه و آنان كه همراه اميرالمؤمنين على(ع) و ابوموسى از يمن آمدند، بيش از اين بود. ¹

رسول خدا(ص) پس از اجراى مناسك حج، با گروهى از همراهان خود آهنگ بازگشت به مدينه كرد تا اينكه به غدير خم، نزديك جحفه، به سه راهى رسيد؛ راهى به مدينه، راهى به مصر و راهى به عراق مى‌رفت و حجاج اين شهرها در آنجا از يكديگر

جدا مى‌شدند. آن حضرت پنج‌شنبه هجدهم ذى‌حجه به غدير رسيد ² كه جبرئيل امين فرود آمد و به فرمان خدا اين آيه را آورد:

( يٰا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مٰا أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ وَ إِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَمٰا بَلَّغْتَ رِسٰالَتَهُ وَ اللّٰهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النّٰاسِ إِنَّ اللّٰهَ لاٰ يَهْدِي الْقَوْمَ الْكٰافِرِينَ ) (مائده:67)