101از سوى ديگر، طوافكنندگان نيز دايرهاى گرداگرد بيت ترسيم مىكنند كه گويا نمايشى است از همه دايرههاى ترسيم شده نمازگزاران سراسر گيتى. گويا نمازگزاران سراسر گيتى در هر قوس از دايره، طواف طوافكنندگان بيت را به تصوير مىكشند و طوافكنندگان بيت، نماز آنها را ترسيم مىكنند.
نمازگزار هرجا كه باشد قوسى از دايرهاى است كه قوسهاى ديگر آن در شعاع او، به نماز ايستادهاند و قوسهاى اين دايره، در حقيقت، از دوردستترين فاصلهها به كعبه، با نماز خود، دايره كوچك طواف را در مقياس بزرگ بازسازى مىكنند. طائفان مسجدالحرام نيز، تجسمبخش دايرههاى طائفان ساكنِ غايب در سراسر جهانند. با اين تصوير، طواف خانه خدا، منحصر به حاجيان نيست و نمازگزاران در سراسر گيتى، در هر شعاعى كه دايرهاى كوچكتر يا بزرگتر تشكيل دهند، گويى از دورترين نقطه گرد خانه طواف مىكنند؛ طوافى ساكن در حال نماز. در واقع طواف، نماز متحرك است و نماز، طواف ساكن.
نماز و طواف، يك عبادتاند در دو شكل؛ يك روحاند در دو كالبد. جذبه و عشق به محبوب، به دو شكل در اعمال و رفتار عاشق مجذوب متجلى است؛ يا با آرامش و تأمل به گوشهاى نشستن و زمزمه عشق سر دادن و يا برخاستن و به جنبش درآمدن؛ تجلى نخستين، نماز است و تجلى دوم، طواف.
طواف و نماز، نمايانگر مطهرترين، مقدسترين و باشكوهترين حالات انسان است. طواف، نمايشى از گردش دايرهوار نظام خلقت بر