142طبق اين تفسير، هم رعايت سياق شده و هم تكليف حركت به سوى مِنا روشن شده و هم كلمه «ثمّ» كه براى ترتيب با تراخى است، در جاى خود قرار گرفته است و همچنين طبق ادعاى صاحب «كنزالعرفان»، روايت امام صادق(ع) نيز آن را تأييد مىكند. 1
2. طبق شأن نزول
در شأن نزول اين آيه، عامّه و خاصّه نوشتهاند كه گروهى از اهل مكه بودند كه نسبت به كعبه و حرم و حرمت آن تعصّب ويژه داشتند و به آنها «حُمس» مىگفتند. 2 اينها خود را حاميان كعبه و حرم مىدانستند و بدين جهت، حاضر نبودند در امر مكه مثل ديگران بعد از احْرام، به عرفات بروند؛ چرا كه آن سرزمين در بيرون حرم واقع است. آنها با اينكه وقوف در عرفات را از حج ابراهيمى مىدانستند به علت تعصب ويژهاى كه در مورد كعبه و حرم داشتند، فكر مىكردند همسويى با مردم نسبت به وقوف در عرفه، يك نوع اهانت به «حرم» است. ازاينرو به جاى رفتن به «عرفات»، به «مشعر» كه در حرم واقع است مىرفتند و اين كار را يك نوع حمايت از كعبه و حرم و استحكام در ديندارى مىدانستند.
قرآن در آيه مورد بحث ( ثُمَّ أَفِيضُوا مِنْ حَيْثُ أَفٰاضَ النّٰاسُ ...) اين شيوه عملى قريش را كه از روح تعصب غلط و خوى خود برتربينى آنان نشئت گرفته بود، محكوم مىكند و دستور مىدهد كه آنان نيز