392
3. مرورى بر اسرار وقوف در عرفه از زبان آيت الله جوادى آملى
الف) وقوف در عرفات براى آن است كه انسان به معارف و علوم دينى واقف شود و از اسرار الهى نظام آفرينش باخبر گردد. بداند كه خداوند به همه نيازهاى او واقف و بر رفع همه آنها تواناست. خود را به خدا بسپارد و فقط او را اطاعت كند، طاعت او سرمايه و وسيله هر بى‌نيازى است «وطاعته غِنى». ازاين‌رو امام سجاد(ع) به سائلى كه در روز عرفه گدايى مى‌كرد، فرمودند: «واى بر تو! آيا در چنين روزى، دست نياز به‌سوى غير خدا دراز مى‌كنى؟! در چنين روزى براى كودكان در رحم اميد سعادت مى‌رود». 1
كسى كه در اينجا از غيرخدا طلب كند زيان كرده است.
امام سجاد(ع) كسانى را كه در چنين زمان و مكانى دست نياز به‌سوى ديگران دراز مى‌كنند، بدترين انسان‌ها معرفى فرمود.
ب) حاجى بايد توجه كند كه خداى سبحان به نهان و آشكار قلب او، حتى آنچه براى خود او روشن نيست و به‌طور ناخودآگاه بر روح او اثر مى‌گذارد، آگاه است؛ يعنى سرزمين عرفات، محل ادراك و شهود است: وَ إِنْ تَجْهَرْ بِالْقَوْلِ فَإِنَّهُ يَعْلَمُ السِّرَّ وَ أَخْفىٰ ؛ «و اگر سخن آشكارا بگويى، او اسرار - و حتى پنهان‌تر از آن - را مى‌داند». (طه: 7)
انسان اگر بداند كه قلبش در مشهد و محضر حق است، همان‌طوركه خود را به گناهان جوارحى آلوده نمى‌كند، گناه جوانحى نيز انجام نمى‌دهد، و قلبش را از خاطرات آلوده تنزيه مى‌كند.
امام سجاد(ع) مى‌فرمايند:
عصر روز عرفه و ظهر دهم كه حاجيان در منا حضور دارند، خداى سبحان بر ملائكه افتخار مى‌كند و مى‌فرمايد: «اينان بندگان من هستند كه از راه‌هاى دور و نزديك با مشكلات بسيار به اينجا آمده و بسيارى از لذت‌ها را بر خود