187را از شبه بردگى و خدمت به غير مسلمانان نجات داد و بدون اجحاف، در خدمت توليدات شركتهاى مسلمان قرار داد در كشورهاى اسلامى بسيار است. از لحاظ عرضه فرآوردهها نيز يكى از بهترين نقاط با تأكيد بر نحوه و فرايند توليد، بازارهاى موسمى حج است.
همچنين كشور ما در بسيارى از كالاها مانند فرش، پسته و زعفران، از بهترين توليد كنندگان جهان 1 و از مزيت نسبى بالايى برخودار است، اما از اين توليدات در بازارهاى مكه و مدينه خبرى نيست. اين درحالى است كه مزيت نسبى يك كالا در تجارت بينالملل حرف اول را مىزند.
5. رتبه ايران در اقتصاد و دستيابى به منافع بازار حج
برخى از مشكلاتى كه در سطور گذشته بدان پرداختيم به وضعيت كلى اقتصاد و كسب و كار كشورمان بر مىگردد؛ مثلاً تركيه كه، هم در بازار جهانى و هم در بازار حج، سهم نسبتا وسيعى دارد، در اكثر شاخصهاى زير، وضعيت بهتر و در خيلى از موارد، وضعيت بسيار بهترى نسبت به ايران دارد.
بر اساس گزارش مجمع جهانى اقتصاد، رتبه ايران در جمع 139 كشور از نظر شاخصها و متغيرهايى نظير تورم(121)، شفافيت سياستگذارى دولت(124)، حمايت از سرمايهگذارى(127)، كيفيت زيرساخت حملونقل هوايى(130)، سهولت تجارت(135)، تعرفههاى واردات و صادرات(135)، سهولت دسترسى به وامها(136) ارزيابى شده كه در رديف سى كشور آخر قرار دارد.
در اين گزارش، فعالان بخش خصوصى ايران پانزده مانع را بيان داشتهاند؛ از جمله: دشوارىهاى ناشى از عدمثبات در سياستهاى دولت، تورم، ديوانسالارى دولتى، عدم وجود زيرساختهاى كافى، مقررات دستوپاگير نيروى كار، عدم رعايت اصول اخلاقى توسط نيروى كار و فساد و مقررات ارزى.
ايران در بين 17 كشور منطقه از جهت شاخص ثبات در سياستهاى اقتصاد كلان، در رتبه نهم، زيرساختهاى لازم براى رقابتپذيرى رتبه دهم، پيشرفته بودن نهادهاى اثرگذار بر رقابتپذيرى رتبه دوازدهم، پيشرفته بودن بازارهاى مالى رتبه چهاردهم قرار داشته است و تنها دو كشور سوريه و مصر در آخرين شاخص، پايينتر از ايران جاى داشتهاند.
اين شاخصها جايگاه خوبى را از اقتصاد ايران نشان نمىدهند؛ بنابراين نقش كشور در بازار حج نيز تحت تأثير همين شرايط است و بيشتر كمبودها و اثر شاخصهاى ضعيف كشور با درآمدهاى نفت -كه با خطرپذيرى همراه شده است - جبران مىگردد.