192كوچك‌ترين اشاره‌اى به عمل به اقتضاى تسليم و انقياد درخواست پذيرش نمود و خداوند عظيم عمل كوچك او را پذيرفت. ¹

خانۀ پاكان

خداوند به ابراهيم عليه السلام دستور داد خانه‌اش را براى سه دسته از مؤمنان پاك گرداند؛ يكى آنان كه گرداگرد خانۀ خدا مى‌چرخند، ديگرى آنان كه اهل قيام‌اند و سوم كسانى كه اهل ركوع و سجودند: وَ طَهِّرْ بَيْتِيَ لِلطّٰائِفِينَ وَ الْقٰائِمِينَ وَ الرُّكَّعِ السُّجُودِ . ² و در موردى ديگر خليل و ذبيح را مخاطب قرار داد تا خانه‌اش را براى طواف‌گزاران و مقيمان و اهل ركوع و سجده پاك كنند: وَ عَهِدْنٰا إِلىٰ إِبْرٰاهِيمَ وَ إِسْمٰاعِيلَ أَنْ طَهِّرٰا بَيْتِيَ لِلطّٰائِفِينَ وَ الْعٰاكِفِينَ وَ الرُّكَّعِ السُّجُودِ . ³

تطهير به‌معناى زدودن چيزى از ناپاكى است تا به اصل خود كه پاك است بازگردد. ⁴

تطهير خانۀ خدا يا به‌معناى ازاله كردن هر نجاستى اعم از صورى و معنوى است يا فقط به‌معناى پاك كردن خانۀ خدا از پليدى‌ها و آلودگى‌هاى معنوى است. سياق آيه حكايت از احتمال دوم دارد. ⁵ بدين معنا كه زيارت خانۀ خدا با نجاسات درونى مثل شرك و صفات رذيله و بندگى غيرخدا سازگار نيست. زائر بايد قلب خود را پاك كند، عبادت خود را خالص گرداند و تمام لحظات خود را چه در طواف، چه در قيام و چه در نماز مخصوص خدا قرار دهد.

كعبه خانه‌اى است كه براساس توحيد و اخلاص بنا شد، شرك در آن راه نداشت و خداوند اين عمل را از ابراهيم خليل عليه السلام و فرزندش پذيرفت. چنين بيتى طبعاً پاك و براى پاكان و نيكان است. از سوى ديگر كعبه دست خداست كه خدا با آن با بندگان مصافحه