146
8- ائمه(ع) و آگاهى از غيب
سؤال: علم غيب از آن خداست، چگونه پيامبران و حتى امامان شيعه از غيب آگاهند؟
پاسخ اين پرسش، از جواب پيش نيز روشن مىشود؛ زيرا علم غيب به دو معنى اطلاق مىگردد:
1. علم غيب ذاتى؛ دانشى كه از درون موجود سرچشمه گرفته، اكتسابى نيست و براى آن حد و مرزى وجود ندارد. چنين علم غيبى تنها از آن خداست و هيچ مخلوقى در اين نوع علم همتاى او نيست؛ زيرا غير از خدا، آنچه در عالم آفرينش وجود دارد، فقير بالذات بوده، دانش و توانايى را از خدا مىگيرد. در اين قسمت، بين علم به محسوس و غير محسوس تفاوتى نيست. انسان با اراده و قدرت خدا ديده باز مىكند و اشيا را مىبيند و يا امواج صوتى را مىشنود.
هرگاه اراده الهى - بنا بر مصلحت - بر اين تعلق بگيرد كه انسان والايى را در موارد خاصى از پس پرده غيب آگاه سازد، اين امر ممكن و شدنى است و براى آن كوچكترين مانعى نيست. افراد عادى دريچههاى گوناگونى به جهان غيب دارند، تا چه رسد به انسانهاى والايى مانند انبيا و اوليا.
از آنجا كه روى سخن در اين بحثها با گروهى است كه در برابر آيات قرآن خضوع بيشترى دارند، آياتى را مورد بحث قرار مىدهيم كه