213بنابراين بر حجگزاران است كه اين سفر الهى را به مقاصد مادّى نيالايند و معنويت حج را كمرنگ نكنند و در اين بازار معنوى توشهاى براى آخرت برگيرند؛ چنانكه قرآن كريم در آيات حج توصيه مىفرمايد:
تَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَيْرَ الزّٰادِ التَّقْوىٰ
1
؛ توشه برگيريد كه بهترين توشه تقوا و پرهيزگارى است»
وظيفۀ روحانيان و راهنمايان حج است كه پيش از سفر و در سفر به زائران خانۀ خدا تذكر دهند و تأكيد و تفهيم كنند كه پس از عمرى انتظار، توفيق حج يافتهاند! حال كه چنين است بازار پر زرق و برق دنيا و گوسالههاى سامرىِ غرب و شرق، كه در بازارهاى مكه و مدينه حضور دارند، آنها را نفريبد و به پارهاى حركات زننده دست نزنند و براى سودهاى ناچيزى كه ضرورتى هم ندارد، در بازارها راه نيفتند و با فروش تسبيح و زعفران و غيره حيثيت حاجيان ايرانى را لكّهدار نسازند كه آنچه در باب تجارت در حج گفته شده، خارج از اين حركات است. اصولاً توجه به مادّيات حال و هواى معنوى حج را تيره و تار مىكند، آنهم براى زائرى كه در طول عمر يكبار چنين توفيقى يافته است.
بسيار ديده شده كه حاجى در مسجدالحرام يا مسجدالنبى نشسته و دلش جاى ديگر است و از ريال و دلار و لباس و ويدئو و تلويزيون و دوربين و غيره سخن مىگويد! و غافل است از اين كه كجا نشسته و نظر به كعبه چقدر فضيلت دارد 2 و يك ركعت نماز در مسجدالحرام با صدهزار