39تحتالشعاع اعمال حج قرار مىگرفت و مسألۀ خلافت و ولايت به درستى مفهوم نمىشد. بنابراين فرمان الهى هنگامى رسيد كه زائران خانۀ خدا به نقطۀ تلاقى كاروانها رسيدند و از آنجا رهسپار ديار خود مىشدند و مناسبترين مكان براى اعلام اين فرمان بود. البته امر خداوند چون و چرا ندارد و اگر در مدينه مىگفت، ساير مردم از آن بىخبر مىماندند.
از آن تاريخ به بعد غديرخم نه يك لفظ گمنام، بلكه خطّهاى تاريخ ساز و سرچشمۀ جوشانى براى تشنهكامان حقيقت شد كه حج نيز بدون آن، مفهوم و معناى واقعى خود را ندارد و عرفات و منا و اعمال و عبادات را جان و حيات مىدهد و مؤمنان واقعى به وسيلۀ پيام آن - كه همانا ولايت على عليه السلام است - شناخته مىشوند چنانكه رسول خدا صلى الله عليه و آله فرمود:
«لولاك يا على لم يعرف المؤمنون بعدى» 1؛ اى على اگر تو نبودى، مؤمنان بعد از من شناخته نمىشدند.
دليل ديگر از قرآن دربارۀ ولايت
دليل ديگر قرآنى بر ولايت امير مؤمنان عليه السلام اين آيۀ كريمۀ است: