122سمت صحراى عرفات آغاز مىشود. براى «وقوف» در عرفات كه در خارج «حرم» قرار دارد و از ظهر روز نهم ذىالحجّه، روز عرفه، آغاز و به غروب همان روز ختم مىشود، بايد احرام بست. در كجا؟ در مكّه و ترجيحاً در كنار كعبه و در «حرم.» در عمره و عمرۀ تمتّع، حاجى در خارج از حرم، مُحْرِم مىشود و به حرم وارد مىشود، امّا اين بار، در حرم محرم مىشود، و به خارج از حرم مىرود، و مناسك را از آنجا آغاز مىكند. گويا، قصد تكرار نمادين يك دورۀ تاريخ را دارد.
براى اين وقوف، وقوف در عرفات، معانى بلند و قابل تأمّلى قابل ذكر است. وقوف از سويى با «واقف» شدن و آگاه شدن، ارتباط دارد. آگاه شدن از طريق وقوف (ماندن) در بيابان عرفات، و انديشيدن. آگاه شدن از اصول بنيادين اسلام كه سرسلسلۀ آنها توحيد است. آگاه شدن از جايگاه خويش در هستى و ارتباط انسان با خالق هستى، با غايت حيات، و با راههاى وصول به اين غايت. آگاه شدن از گناه خويش و اعتراف به آنها و طلب غفران الهى.
از سوى ديگر، از وقوف، درنگ و تامّل و ماندن مستفاد مىشود. بدون هيچ عملى! وقوف يعنى ماندن در يك محدودۀ جغرافيايى خاصّ براى زمانى معيّن، با نيّت نزديكى و قرب به خداوند تبارك و تعالى. و چه چيزى اين نزديكى را رقم مىزند؟ خودِ «نيّت» و فرصتى كه طىّ اين وقوف و ماندن براى تفكّر و انديشه به دست مىآيد. چرا كه هر گاه انسان در مكان و فضايى بماند، بدون لزوم انجام عملى، به طور طبيعى به انديشه فرو مىرود.
وقوف (آگاهى) خود با عرفان و معرفت (كه مأخوذ و همريشه با