101براى ورود به حرم غسل كرد، من هم غسل كردم، بعد امام دعاى ورود به حرم را خواند و گريست، سپس براى ورود به حرم پاها را برهنه كرد و با پاى برهنه در حال تواضع قدم در حرم نهاد و قدم برداشت و فرمود :
اى ابان ! هر كس اين عمل را بجا آورد، براى خدا، اينطور كه من بجا آوردم و تو ديدى، خداى سبحان صد هزار سيئه از او محو مىكند و صد هزار حسنه براى او مىنويسد و صد هزار درجه براى او ترفيع دهد و صد هزار حاجت او را برآورد 1.
حج يا معراج ملكوتى
چون با ديدۀ بصيرت به عمل حج بنگرى، آن را معراجى ملكوتى براى روح خواهى يافت كه از بركت آن معراج، به فيوضات عالى الهى مىرسى.
يكى از بينايان راه مىگويد :
عمل حج را نمىتوان با ساير مقررات دين مقايسه نمود، چه، براى بسيارى از عبادات مانند : نماز و روزه و ذكر خداوند و مانند اينها اگر چه تأثير و نتيجۀ نيكو در روحيۀ شخص دارد، امّا آن اثر به هر اندازه كه باشد، محدود به حد معينى است، ولى عمل حج اگر از روى التفات و با رعايت اركان و شرايط مقرره باشد و به علت عدم توجه به حقيقت آن تباه نشود، كارزارى است كه انسان را به تمامى آنچه گفته شد، مىرساند.
حج در روان انسان نيرويى ايجاد مىكند كه تا زنده است، در پنهان و