184ما درصدد رد تمامى احاديث آحاد اعتقادى نيستيم. بلكه به همان دليلى كه ذكر كرديم، آنها را بررسى مى‌كنيم و بسيارى از آنها را كه با عقل قطعى و نصوص قرآن كريم، سازگارى دارد، مى‌پذيريم و اگر مواردى مخالف با آن دو باشد و قابل تأويل نيز نباشد، به مفاد آنها اعتقاد پيدا نمى‌كنيم.

دليل سوم

همچنين او مى‌گويد:

انّ القول المذكور ليس فقط لم يَقُل به الصحابة بل هو مخالف لما كانوا عليه رضي الله عنهم فاننّا على يقين انّهم كانوا يجزمون بكلّ مايحدّث به احدهم من حديث عن رسول الله(ص) و لم يقل احد منهم لمن حدّثه عن رسول الله(ص): خبرك خبر واحد لايفيد العلم. ¹

اين گفتار را نه تنها صحابه نگفته‌اند، بلكه مخالف با عملكرد آنهاست؛ زيرا به يقين مى‌دانيم كه آنان به هر حديثى كه از رسول خدا(ص) بر ايشان نقل مى‌شد، جزم پيدا مى‌كردند و كسى به ناقلان حديث نمى‌گفت: «خبر تو واحد است و مفيد علم نيست...».

در پاسخ به اين استدلال، مى‌گوييم:

اولاً: اين مطلب در غير مسائل اعتقادى، آن هم در صورتى كه راوى آن، ثقه و مورد اعتماد باشد، صحيح است. ولى اينكه آنان در مسائل اعتقادى نيز چنين عملكردى داشته‌اند، معلوم نيست.

ثانياً: اين مطلب با گفتارى كه از پيامبر(ص) نقل شده است، سازگارى ندارد؛ زيرا پيامبر(ص) فرمود: «كثرت عليّ الكذابه...» ²؛ «بر من، دروغگو زياد شده است...».