466است. بر اين اساس «هنجارهاى درونى براساس مكانيسم همشكلى به وجود مى‌آيد و داراى نيروى پتانسيل بسيار قوى هستند، اين نيرو مى‌تواند جامعه را بسازد». 1
از بعد ديگر در جامعه شناسى، زيارت به عنوان يك هنجار پايدار در رفتارهاى دينى كه با مناسك و آداب و رسوم خاصى همراه است در هر دينى عمر طولانى يافته است و به صورت يك سنت در فرهنگ آن جامعه در آمده است. مناسك زيارتى حج تمتع - عمره، آداب زيارتى ائمۀ اطهار عليهم السلام و... تمام جز هنجارهاى پايدارى است كه از ابتداى بناى دين اسلام مورد توجه قرار گرفته و در فرهنگ شيعه و ايران به صورت سنت اجتماعى و دينى حفظ گرديده است؛ اين مسأله به ثبات اجتماعى و انسجام دينى فرهنگ زيارتى در شيعه كمك فراوانى نموده است.
زيارت و نشانه
در هر فرهنگى در ابعاد مختلف آن، علايم و نشانه‌هاى مشخصى به طور ملموس و آشكار وجود دارد؛ كه بيان كنندۀ واقعيتى اجتماعى يا مجرد را در اعمال و افعال و انديشه به تصوير مى‌كشد. «نماد عبارت است از يك تصوير، صورت يا علامت و حاوى اين ارزش كه مى‌تواند مظهر چيزى غير مادى شود. نماد با واقعيت اخلاقى و يا واقعيت مربوط به جهان انديشه كه براى نشان دادن آن پديد آمده، به جهت معنايى و يا از طريق ارتباطى مبتنى بر شباهت طبيعى پيوند مى‌يابد. نمادها، از نقطه‌نظر جامعه‌شناسى، از آن رو كه بيان كنندۀ معنايى هستند، مورد قبول جامعه‌اند و از جانب آن به رسميت شناخته شده، به عنوان مظاهرى ملموس (در معناى اول) به حساب مى‌آيند. در واقع، براى آن‌كه نمادها در جريان ارتباطهاى انسانى، ارزش يابند، بايد از نظر اجتماعى مورد پذيرش همگان باشند.» 2
زيارت در فرهنگ دينى يكى از نمادهاى ملموس و آشكار دين باورى و هويت