95ثانياً: مراد از كلمه «عالَمين» در سوره شريفه حمد: اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ رَبِّ الْعٰالَمِينَ و بسيارى از آيات ديگر، همه نظام هستى امكانى است. ازاين‌رو همه عوالم پيش از دنيا، عالم دنيا و عوالم پس از دنيا و همچنين عالم انسان، عالم فرشتگان و ساير عوالم هستى را شامل مى‌شود. ¹ بنابراين از آنجا كه ربوبيت خداى متعال مقيد به زمان، مكان و عالم خاصى نيست و او رب على‌الاطلاق همه عوالم است و از آنجا كه بازگشت همه پديده‌ها به خدا، بازگشتى هميشگى است، پس الزاماً انسان در عالم برزخ نيز داراى حركت تكاملى است.

چهارده- آياتى كه بر حيات شهيدان در عالم برزخ دلالت دارد؛ مانند: وَ لاٰ تَقُولُوا لِمَنْ يُقْتَلُ فِي سَبِيلِ اللّٰهِ أَمْوٰاتٌ بَلْ أَحْيٰاءٌ وَ لٰكِنْ لاٰ تَشْعُرُونَ ² و وَ لاٰ تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللّٰهِ أَمْوٰاتاً بَلْ أَحْيٰاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ* فَرِحِينَ بِمٰا آتٰاهُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهِ وَ يَسْتَبْشِرُونَ بِالَّذِينَ لَمْ يَلْحَقُوا بِهِمْ مِنْ خَلْفِهِمْ أَلاّٰ خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لاٰ هُمْ يَحْزَنُونَ . ³

اين آيات علاوه بر آنكه حيات حقيقى را در بالاترين مرتبه آن براى شهيدان راه خدا اثبات مى‌كند، تكامل برزخى آنان را نيز به اثبات مى‌رساند؛