269سمهودى (متوفاى 911ه .ق) هر دو بقعه را با اين بيان معرفى نموده است: «و منها مشهد الامام ابي عبدالله مالك بن انس الاصبحي عليه قبة صغيرة و الى جانبه في المشرق و الشام قبة لطيفه ايضاً لم يتعرض لذكرها المطري و من بعده، فيحتمل أن تكون حادثة و يقال ان بها نافعاً مولا ابن عمر». 1
صاحب عمدة الاخبار نيز يك قرن پس از سمهودى هر دو بقعه را مانند وى معرفى مىكند. 2
در مرآت الحرمين مىگويد: «و قبة الامام ابي عبدالله مالك بن انس الاصبحي امام دارالهجرة و قبة نافع شيخ القراء». 3
نايب الصدر شيرازى مىگويد: دو قبه وصل يكديگر؛ يكى از مالك بن انس كه مذهب مالكى به او منسوب است و ديگرى از نافع كه از قراء معروف است». 4
در نقشههاى موجود، از وضع فعلى بقيع كه ديگر چندان اثرى از قبور باقى نمانده است، هر دو قبر در كنار هم قرار دارد و در كنار هم معرفى مىشود؛ مثلاً سيد احمد آل ياسين نقشه فعلى بقيع را در كتاب خود آورده و چنين توضيح مىدهد: «قبر الامام مالك ابن انس... وقبر نافع مولا عبدالله بن عمر شيخ القراء». 5
كدام نافع
از آنجا كه عثمان بن عفان نيازى به معرفى ندارد، معرفى اجمالى داريم از انس ابن مالك و نافع و در اين معرفى نافع را مقدم مىداريم و به بيان خطا و اشتباهى كه در اثر تشابه اسمى در شخصيت وى به وجود آمده است مىپردازيم:
همانگونه كه ملاحظه كرديد، در معرفى نافع و قبرش، كه در بقيع است و اين كه پيشتر داراى بقعه بوده، تعبيرهاى مختلفى به كار رفته است؛ زيرا گاهى مىگويند: «نافع مولا ابن عمر» و گاهى مىگويند: «نافع شيخ القراء» و گاهى نيز با تعبير «نافع مولا عبدالله بن عمر شيخ القراء» نام مىبرند. و در كتابهاى ديگر نيز همين وضع مشاهده مىشود، به خصوص كتابهاى جديد التأليف.