110در اين فصل به دنبال آنيم كه بدانيم چنانچه ولىفقيه به ثبوت هلال ذىحجه حكم كرد و وقت وقوفين روشن گرديد، اولاً، آيا حكم او در ثبوت هلال ماه حجت است؟ و ثانياً، در تقابل اين حكم با حكم حاكم مخالف، وظيفه حجاج شيعه چيست؟ وقوفين بنابر كدامين نظر انجام مىشود؟ آيا در صورت علم به خلاف واقع بودن هر كدام از آنها، تبعيت لازم است؟ و سؤالات ديگر كه در ادامه در ضمن دو گفتار بررسى مىشود.
در گفتار اول حجيت يا عدم حجيت حكم ولىفقيه در مورد ثبوت هلال مطرح مىشود كه يكى از مسائلى است كه بررسى دقيق فقهى آن، مىتواند راهگشاى بسيارى از مسائل مربوط به حكم حكومتى شود و از آنجا كه محدوده نفوذ حكم ولى فقيه در مورد هلال در ميان قائلين به اصل حجيت نيز مورد اختلاف است، علاوه بر بررسى اصل حجيت، مىبايست محدوده حجيت حكم ولى فقيه نيز روشن شود تا حكم مواردى همچون استناد حكم حاكم به علمِ خويش و نفوذ حكم او نسبت به همگان و حكم خطاى او نيز مشخص گردد.
در گفتار دوم، حجيت يا عدم حجيت حكم حاكم مخالف، در دو فرض احتمال موافقت حكم با واقع و قطع به مخالفت حكم با واقع، مورد بحث و بررسى فقهى قرار مىگيرد.
گفتار اول: حكم ولى فقيه در ثبوت هلال
1. اصل حجيت حكم ولى فقيه در امر هلال
حجيت حكم حاكم اسلامى در ثبوت هلال، مورد اختلاف فقهاى اماميه است. البته اين اختلاف از زمان صاحب حدائق(رحمه الله) آغاز شده و ظاهراً قبل از ايشان ثبوت آن از مسلمات شيعه بوده است 1؛ چنانكه از ميان قدماى فقهاى شيعه، مرحوم صدوق(رحمه الله) چنين مىنويسد: