208ظاهرى و قومى و قبيلهاى، همايشى عظيم را طرحريزى مىكنند.
آنان از هر مذهبى كه باشند و فارغ از رنگ و نسب و هرگونه برترى، يكصدا و يكدل، در يك زمان و مكان، به سوى معبود خود مىشتابند و يكصدا، نداى «اللهم لبيك» را سر مىدهند و حج، مركزى مىشود براى قيام همه مسلمانان جهان كه پروانهوار به گرد نماد توحيد مىچرخند و از بركات آن، بهرهها مىبرند.
قرآن يكى از حكمتهاى وجوب حج را منافعى مىداند كه مسلمانان آن را مشاهده مىكنند: لِيَشْهَدُوا مَنٰافِعَ لَهُمْ . به نظر مرحوم علامه طباطبايى، مهمترين منافع مورد نظر در اين آيه، استحكام هرچه بيشتر پيوند برادرى و همبستگى ميان مؤمنان و نشان دادن قدرت آنان در صورت حفظ اين يگانگى است و براى تحقق چنين هدف والايى در ايام حج، جدال و منازعه حرام شده است. 1
2. نقش حج در شكلگيرى انديشههاى تمدنى
دومين كاركرد مهم حج، شكلگيرى انديشههاى تمدنى در دو لايه عمومى و تخصصى است. در برخى روايات، از منافع علمى و آثار فرهنگى حج و نقش آن در نشر معارف اهل بيت(عليهم السلام) و تفقه در دين ياد شده است. 2 اين ثمره گرانقدرى براى زائران بيتالله و شيفتگان اسلام نبوت و امامت و تشنهكامان زمزم ولايت است كه به سرزمين وحى، يعنى خاستگاه اهل بيت پيامبر اكرم(ص) و مهد نشو و نماى آنان بيايند و اسلام ناب و فقه خالص و بىآلايش اسلام و قرآن را از زبان حاملان آن بشنوند و با امام وقت خود، ملاقات كنند و احكام و شرايع دين را از زبان اهلش بشنوند و بدعتهاى رايج را از