307انسان در تمام اعمال، رفتار، گفتار و كردار خويش، نه تنها دنيا را مىبيند، بلكه آخرت را هم در نظر مىگيرد. نه تنها تهديدهاى دنيايى را مد نظر قرار دهد و براى آنها چارهانديشى مىكند، بلكه به تهديدهايى كه متوجه آخرتش مىشود هم توجه مىكند و براى آنها هم چارهاى مىانديشد. مراقب است كه در اين دنيا آخرتش صدمه نبيند. اين انسان حتى اگر به بدن خود مىپردازد، اين به عنوان يك تكليف شرعى است؛ زيرا بدن، مَركَب روح است و روح براى تعالى بايد از اين مركب استفاده كند. براى همين در عبادات مىگويند، شما روزه بگيريد ولى اگر روزه براى بدنتان ضرر دارد، نگيريد؛ چرا كه بدن مركب روح است و ما بايد به فكر تعالى روح باشيم، منتها با مركب بدن. 1
بنابراين با توجه به چارچوب نظرى اتخاذ شده از انديشه مقام معظم رهبرى، تربيت و به فعليت رساندن و شكوفايى قواى بالقوه انسان، در سه حوزه خردورزى، اخلاقى و قانونى رخ مىدهد. 2 مربى انسان هم انبياى الهى عليهم السلام هستند.
1. عقلانيت و حج
الف) مفهوم تربيت عقلانى
انسان علاوه بر قوه عاقله، داراى قواى ديگرى هم هست كه مىتوان از قوه شهويه، غضبيه و وهميه نام برد. هر يك از اين قوا خواهان غلبه بر ساير قوا هستند؛ اما بايد عقل فرمانده ساير قوا باشد، نه زير دست و اسير آنها؛ ازاينرو، انبيا به كمك عقل مىآيند. و بعثت در واقع دعوت مردم به عرصه تربيت عقلانى و تربيت اخلاقى و قانونى است تا زندگى آسوده و رو به تكامل و پيشرفت انسان در دنيا برزخ و قيامت رقم بخورد.