145 كنند؛ چرا كه او بسيار بخشنده و رحيم است: ( وَ اسْتَغْفِرُوا اللّٰهَ إِنَّ اللّٰهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ ).

ممكن است امر به استغفار براى انحرافى بوده است كه قريش و حُمْس در امر حج پديد آورده بودند و از رفتن به عرفه خوددارى مى‌كردند كه در اين صورت، طلب آمرزش، واجب خواهد بود و نيز ممكن است براى اينكه اين اماكن (عرفه و مشعر) جاى دعا و توبه و طلب آمرزش است. از اين‌رو تأكيد به طلب آمرزش فرموده است، چنان‌كه در دو روايت زير، اين تأكيد كاملاً مشهود است:

معاوية بن عمار از حضرت صادق(ع) نقل مى‌كند كه آن حضرت فرمود:

إذا غَرَبتِ الشَّمسُ فَاَفِض مَعَ النّاسِ وَعَلَيكَ السَّكينَةُ وَالوَقارُ، وَأفِض مِن حَيثُ أفاضَ النّاسُ وَاستَغفِر اللهَ إنَّ اللهَ غَفورٌ رَحيمٌ، فَإذا انتَهيتَ إلَى الكَثيبِ الأحمَرِ عَن يَمينِ الطَّريقِ، فَقُل: اللّهُمَّ ارحَم مَوقِفى وَزِد فى عَمَلى وَسَلّم لى دِينى وَتَقبَّل مَناسِكى وَإيّاكَ وَالوَجيفَ... اللّهُمَّ أعتِقنى مِنَ النّار. ¹

هنگامى كه خورشيد غروب كرد با مردم حركت كن و با سكينه و وقار باش و از آنجا كه مردم حركت مى‌كنند حركت كن و طلب مغفرت نما كه خداوند بخشنده و مهربان است. وقتى كه به شن‌هاى قرمز طرف راست رسيدى بگو: خدايا در موقف به من رحم كن و عملم را زياد نما و دينم را سالم گردان و اعمالم را قبول فرما و از رفتار نادرست ديگران برحذر باش... خدايا از آتش جهنم رهايى‌ام بخش.