77مردم كشور داخلى با Sd ¹، تأثير دستگاه حج بر مسلمانان ديگر كشورها با Sf ²، رضايتمندى مسئولان كشور ميزبان با Sh ³نشان داده شود، وضعيت خروجى‌هاى بالفعل، Ha خواهد بود: Ha ( رحمه الله) f (So ، Sp ، Sa ، Sd ، Sf ، Sh)(2)

در ضمن فرض مى‌كنيم در صورتى‌كه رضايتمندى چهار گروه: زائران اصلى، مردم كشور داخلى، كاروان‌ها و مردم كشورهاى خارجى حاصل شود، رضايت صاحب‌خانه (خداوند متعال) نيز حاصل شده است. در اين صورت، عنصر So از الگوى مربوط خارج مى‌شود، عنصر Ha وابسته به عملكرد پنج متغير باقى مى‌ماند. همچنين فرض مى‌كنيم رضايتمندى قابل قبول كارگزاران پنج‌گانه مذكور، كارآمدى كل دستگاه حج را منعكس مى‌كند. زمانى كه عناصر مذكور به هدف مورد نظر مى‌رسند، اثربخشى عملكرد سازمان حج نيز محقق شده است. به عبارت ديگر، در صورتى‌كه زائران و متقاضيان اصلى، احساس رضايت نسبى كنند، مردم كشور داخلى از بازگشت حجاج خير و بركتى ببينند، مسلمانان ديگر كشورها و كاروان‌هاى تحت فرمان نيز از مجموعه عمليات راضى باشند و تنشى بين مقامات كشور ميزبان و دستگاه حج بروز نكند، مى‌توان اثربخشى سازمان را كارساز و رو به پيش دانست. در اين صورت است كه بهره‌ورى استانداردى حاصل مى‌شود.

روند بهينه بهره‌ورى عملكرد دستگاه، زمانى حاصل مى‌شود كه كارآمدى‌هاى آن به اثربخشى منجر شود؛ زيرا بهره‌ورى، تركيبى سازگار از كارآيى و اثربخشى است. در اين صورت، خروجى‌هاى مثبت، مرتب زياد مى‌شود، تقاضا براى سازمان مربوط افزايش مى‌يابد، هزينه‌هاى كل سيستم كاهش، و رفاه و رضايت عمومى گسترش خواهد يافت.

يكى از شاخص‌هايى كه نشان مى‌دهد بهره‌ورى بالا رفته، كيفيت محصولات ارائه شده سازمان و كاهش هزينه كل آن است. البته هزينه در اينجا اعم از هزينه اقتصادى است؛ براى مثال تنش بين مسلمانان ايرانى و خارجى يا بدبينى به عملكرد كل دستگاه حج، همچنين براى آنكه كارآمدى محقق شود، از سويى نبايد منابع تلف شود و از سوى ديگر بايد تخصيص منابع نيز به شكل كارشناسى صورت گيرد. پس لازمه حصول بهره‌ورى آن است كه تحقق بالفعل اثربخشى نسبت به ميزان مورد انتظار، قابل قبول باشد. در اين صورت، اثربخشى دستگاه حج ⁴ Hf ، دست‌كم ارتباط معنادارى با متغيرهاى اتلاف نكردن منابع ( Et) ⁵، تخصيص بهينه منابع مربوط ( Ea) ⁶و تحقق حداقل هزينه ( Ec ) ⁷خواهد داشت: Hf (رحمه الله) Hf (Et ، Ea ، Ec) (3)