65تقرير افاضات غيبى به زبان نقل و عقل، حيرت پژوهشگران اين عرصه، همچون «هانرى كربن» فرانسوى ¹ را برانگيخته است. تأمل و دقّت‌نظر خوانندگان محترم، به‌ويژه محققان اين عرصه در نظريه علامه سيد حيدر آملى نه‌تنها پايان‌بخش بسيارى از شبهات است، بلكه گشايش دريچه‌اى به عالم غيب و انوار ربانى است. علامه سيد حيدر آملى تعريف ولايت را در كتاب نبوت مطرح كرده و آن دو را ظاهر و باطن يك حقيقت مى‌داند:

نبوت عبارت از خبر دادن از حقايق الهى و معارف ربانى به لحاظ ذات و صفت و اسم است و آن بر دو قسم است: نبوت تعريفى و نبوت تشريعى. نبوت تعريفى از شناخت ذات و صفات و اسما و افعال الهى سخن مى‌گويد و نبوت تشريعى با جميع مراتب نبوت تعريفى با تبليغ احكام و تأديب اخلاق و تعليم حكمت و قيام به سياست و حكومت همراه است كه آن را «رسالت» هم مى‌گويند.

وولايت عبارت است از: قيام عبد به خدا، تبديل اخلاق به اخلاق او و تحقيق صفات به اوصاف الهى. همان‌گونه كه رسول خدا(ص) فرمود: «متخلق به اخلاق الهى شويد، به‌طورى‌كه علم او علم خدا و قدرت او قدرت خدا و فعل او فعل خدا شود». چنان‌كه در حديث قدسى آمده است: «پيوسته بنده‌ام به من تقرب مى‌جويد با انجام نوافل تا آنجا كه من او را دوست مى‌دارم. پس هركه را دوست بدارم، گوش و زبان و دست و پاى او مى‌شوم تا با من