107است، با انواعى كه شرك دارد، مثل آن‌جا كه به قبر سجده شود، يا بر صاحب قبر سجده شود، يا قبله‌اى گردد كه به طرف آن نماز خوانند.

نماز كنار قبر رسول خدا(ص) براى تبرك به كسى است كه آن‌جا دفن شده است و اين اشكالى ندارد، خداوند نيز حاجيان را فرمان داده «مقام ابراهيم» را محلّ نماز قرار دهند: وَ اتَّخِذُوا مِنْ مَقٰامِ إِبْرٰاهِيمَ مُصَلًّى ¹.

نماز كنار قبور پيامبران، همچون نماز كنار مقام ابراهيم است، جز اين‌كه جسد حضرت ابراهيم يك يا چند بار اين مكان را لمس كرده، ولى مدفن پيامبران اجساد آنان را در برگرفته كه هرگز نمى‌پوسند. علماى اسلام نيز روايات نهى كننده را مثل آنچه گفتيم تفسير كرده‌اند.

بيضاوى گويد: چون يهود و نصارى به قبر پيامبران از روى بزرگداشت و احترام سجده مى‌كردند و آن را قبله‌اى قرار مى‌دادند كه در نماز به طرف آن رو مى‌كردند و قبور را بتى قرار داده بودند، پيامبر خدا(ص) آنان را لعن كرد و مسلمانان را از چنين كارى برحذر داشت . اما كسى كه در نزديكى يك انسان صالح، مسجدى بسازد و با نزديك شدن به آن قصد تبرك داشته باشد، نه تعظيم و توجّه و امثال آن، اين هرگز مشمول آن تهديد ياد شده نخواهد بود. ²

گريه بر مرده

غم واندوه هنگام از دست دادن عزيزان، امرى فطرى براى انسان