551است برسيم چه مىكنيم؟ مكه مىرويم چه مىخواهيم بكنيم؟ چرا همه چيز مسخ مىشود؟ حجمان هم مسخ مىشود، حج يك عالم برجسته هم حتى مسخ مىشود.
برجستگى يك عالم برجسته، در اين است كه در مراسم حج اين اظهار امتيازات از او ديده نشود. 1
مهمترين مسأله فقهى حج امسال
مهمترين و پر سروصداترين مسألۀ فقهى حج امسال مسألۀ رمى جمرات بود. همان گونه كه پيش تر گفتيم امسال ستون سابق جمرات تبديل به ديوارى به طول 25 متر شده بود.
خوشبختانه معاونت آموزش و پژوهش بعثۀ مقام معظم رهبرى پيش از موسم حج فتاوى مراجع تقليد را اخذ كرد و در اختيار روحانيان كاروان قرار داد. برخى از مراجع معظّم معتقدند كه آنچه بر آن «جمره» صدق كند بايد رمى شود و بر مجموع ديوار 25 مترى «جمره» صدق مىكند و توسعۀ آن مانعِ صدق نيست. همچنان كه توسعه شهر مكه مانع صدق «مكه» بر قسمتهاى توسعه يافته و جديد نيست. از اين رو هر جاى ديوار 25 مترى رمى شود كافى است. فتواى عدهاى از مراجع مانند حضرات آيات شبيرى زنجانى، صافى گلپايگانى و فاضل لنكرانى، همين - يعنى كفايت رمى هر جاى ديوار مذكور - است. البته آية الله صافى افزودهاند: «مهما امكن، احوط و اولى، مراعات رمى به [ محل] ستون قبلى است». آية الله بهجت هم فرمودهاند: «اگر ضرورت است، به اين كه ممكن نيست سؤال شود كه از كجا زياد شده، [ رمى به هر جاى ديوار] اشكال ندارد».
اما فتاوى ساير مراجع بدين شرح است:
آية الله تبريزى:
با فحص و سؤال از كسانى كه از كيفيت بنا اطلاع دارند به ديوار جديدى كه مقابل ستونهاى قبلى قرار گرفته رمى كنند و اگر تشخيص محل قبلى ستونها و ايستادن در محل پرازدحام براى تشخيص آن، كارى دشوار و يا غيرممكن بود چنانچه وسط ديوار جديد را در نظر بگيرند و رمى كنند، مجزى است إن شاء الله تعالى.