209دوّم : زيارت حضرت امير المؤمنين عليه السلام كه افضل اعمال اين شب است، و از براى آن حضرت در اين شب سه زيارت است كه در باب زيارات به آن اشاره خواهد شد إن شاء اللّٰه ( ص 523 ) .
و بدان كه ابو عبداللّٰه محمّد بن بطوطه كه يكى از علماء اهل سنّت است و در ششصد سال پيش از اين زمان بوده در سفرنامۀ خود كه معروف است به رحلۀ ابن بطوطه در بيان ورود خود از مكّۀ معظّمه به نجف اشرف ذكر كرده روضه و قبر مبارك مولايمان امير المؤمنين عليه السلام را و گفته:
اهل اين شهر تمامى رافضى هستند ، و از براى اين روضۀ مباركه كراماتى ظاهر شده ، از جمله آن كه در شب بيست و هفتم ماه رجب كه نام آن شب در نزد اهل آنجا ليلة المحيا است مى آورند از عراقين و خراسان و بلاد فارس و روم ، هر شَل و مفلوج و زمينگيرى كه هست و جمع مىشود از آنها قريب سى چهل نفر در آن جا ، پس بعد از عشا مىآورند اين مبتلايان را نزد ضريح مقدّس و مردم جمع مىشوند و منتظرند خوب شدن و برخاستن آنها را، و اين جماعت مردم بعضى نماز مىخوانند، و بعضى ذكر مىگويند، و بعضى قرآن تلاوت مىكنند، و بعضى تماشاى روضه مىكنند، تا آن كه بگذرد نصف يا دو ثلث از شب، آن وقت جميع اين مبتلايان و زمينگيران كه حركت نمىتوانستند بكنند برمىخيزند در حالى كه صحيح و تندرست مىباشند و علّتى در آنها نيست و مىگويند : لَاإِلٰهَ إِلّا اللّٰه ، مُحَمَّدٌ رَسُولُ ، عَلِيُّ وَلِيُّ اللّٰه . و اين امرى است مشهور و مستفيض، و من خودم آن شب را در آنجا درك نكردم لكن از مردمان ثقه كه اعتماد بر قول آنها بود شنيدم، و هم ديدم در مدرسهاى كه مهمانخانۀ آن حضرت است سه نفر زمينگير كه قادر بر حركت نبودند، يكى از اهل روم، و ديگرى از اهل اصفهان، و سيّمى از اهل خراسان بود، از آنها پرسيدم: چگونه شما خوب نشدهايد و اين جا ماندهايد ؟ گفتند : ما به شب بيست و هفتم نرسيديم، و همين جا ماندهايم تا شب بيست و هفتم آينده كه شفا بگيريم ، و از براى اين شب مردم زياد از شهرها جمع مىشوند و بازار بزرگى اقامه مىشود تا مدّت ده روز 1 .
فقير گويد : مبادا استبعاد كنى اين مطلب را، همانا معجزات و كراماتى كه از اين مشاهد مشرّفه بروز كرده و به تواتر رسيده زياده از آن است كه احصاء شود . و در ماه شوّال گذشته سنۀ هزار و سيصد و چهل و سه در حرم مطهّر حضرت ثامن الأئمّة الهداة و ضامن الأُمّة العصاة مولانا