98مسائل لازم:

مسئله اوّل: حرمت صيد در حرم، مخصوص محرم نيست بلكه بر غير محرم نيز حرام است. وليكن صيد كردن از خارج حرم فقط براى غير محرم جايز است.

مسئله دوّم: به اتفاق همه فقها، اگر محرم حيوانى را صيد و يا ذبح كند، بدون شكّ ميته و در نتيجه خوردن آن بر همه مردم حرام خواهد شد. ¹ روايات نيز مؤيّد اين حكم است.

مسئله سوّم: اگر غير محرم حيوانى را صيد كند، آيا محرم مى‌تواند از گوشت آن بخورد يا نه؟ در مسأله سه قول است.

1 به فتواى ابوحنيفه، خوردن آن مطلقا جايز است. ² 2 اماميه و ثوريه، خوردن آن را حرام مى‌دانند. ³ 3 وليكن به فتواى مالك: اگر مخصوص محرم صيد كرده باشد، خوردنش جايز نيست ولى اگر به خاطر او و يا عدّه ديگرى كه در احرام هستند، صيد نكرده باشد،خوردن آن اشكال ندارد.

استدلال:

هر يك از اين سه دسته براى اثبات و تأييد فتواى خود به دليلى تمسك كرده‌اند.

الف: امّا طايفه اوّل، مى‌گويند: ابوقتاده در مسيرى با پيامبر(ص)و جمعى، حركت مى‌كردند تا اينكه در قسمتى از راههاى مكّه، او و جمع ديگرى از قافله عقب افتادند. و تنها ابوقتاده در ميان اين عده احرام نداشت. در اين هنگام گورخرى را ديد، بلافاصله بر اسب خود جست و از همراهانش خواست كه تازيانه‌اش را به او بدهند، ولى آنان امتناع كردند، گفت: نيزه‌ام را بدهيد، باز هم ندادند، در اين هنگام ابوقتاده خود نيزه‌اش را گرفت و با شدّت بر گورخر نواخت و او را كشت.

با مشاهده اين حالت، تعدادى از اصحاب پيامبر كه احرام داشتند از گوشت آن خوردند و عدّه‌اى امتناع ورزيدند، آنگاه كه به پيامبر(ص)رسيدند، قضيّه را بازگو و راجع به خوردن گوشت هم سؤال كردند پيامبر(ص)فرمود:

«انّما هى طعمة اطعمكموها الله .» ⁴ مانعى ندارد زيرا اين طعمه و عذائى بوده كه خداوند نصيب شما كرده است.»

ب: كسانى كه به حرمت چنين گوشتى فتوا داده‌اند به روايت ابن عباس استناد كرده‌اند.