841- ابويوسف (متوفى 183 هجرى)

2- محمدبن حسن شيبانى (متوفى 189 هجرى)

3- ابن جراح

4- اسماعيل بُحترى

5- عبدالوهاب ثقفى

اينان كسانى هستند كه در مراحل مختلف فقه كوفى را تشكيل مى‌دهند.

به هر روى آنچه تا كنون باقى مانده فقه حنفى است و فقه سفيان ثورى در حال حاضر پيروانى ندارد.

1- فقه حنفى: منسوب به ابوحنيفه (150-\80 ه‍ . ق).

نعمان بن ثابت بن كاوس منسوب به قبيله تميم. وى سرسلسلۀ يكى از مذاهب اربعه است. اصل او از فارس است. در كوفه براى تحصيل آمده و در كنار آن به خريد و فروش خز مى‌پرداخته. وى صاحب مسندى است و كتاب مخارج در فقه و رساله‌اى كه به وى منسوب است با موضوع اعتقادى بنام الفقه الاكبر و رساله ديگرى بنام العالم و المتعلِّم.

وى با علماى كوفه مجالست داشته و از آنان فقه آموخت. از حمادبن ابى سليمان هجده سال درس آموخته كه او شاگرد ابراهيم نخعى ¹ و شعبى است و ابراهيم نخعى فقه را از شريح قاضى، علقمه و مسروق بن اجدع گرفته كه آنان نيز معلوماتشان را از حضرت على عليه السلام و ابن مسعود گرفته‌اند.

دهلوى ² مقايسه‌اى بين فقه ابوحنيفه و ابراهيم نخعى كرده كه در اين مقارنه معلوم شده ابوحنيفه صدى هشتاد فقهش مأخوذ از ابراهيم نخعى است. گفته شده در زمان خلفاى عباسى منصور او را به بغداد فراخواند و خواست كه قاضى القضات شود و او نپذيرفت و چون فكر كرد كه اين به خاطر قبول نداشتن خلافت وى است دستور داد تا