108مىتوان از بالا خانه اين سمت كوچه، به آن سمت وارد شد و چنان است كه گويا سقف شيروانى بر روى كوچه زدهاند.
مرقد مطهّر «حضرت رسول صلى الله عليه و آله » و «قبر شيخين» را به شكل «حرم بيت اللّٰه»، مربّع و مرتفع بالا آوردهاند و پيراهنى بر آن كشيدهاند، و آن با «قبر حضرت زهرا[ عليها السلام ]» در يك گوشه مسجد واقع شده، مسجد را صحن بزرگى است و اطرافش ستونها و ايوانها است. بر سر ستونها اسم «اللّٰه» و اسم مبارك «حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله » و اسامى «عشرۀ مبشره» اسامى «ائمه طاهرين» را با طلا به خطّ جلى نوشتهاند. و بناى اين مسجد و متعلّقات آن،از «سلطان عبدالمجيد خان» است. و بناى قبر مطهّر و ضريح از «قايتبا[ى]» است. و سه طرف مسجد به شارع عام است كه با سنگ تراشيده خيلى منقح 1 ساختهاند. و از قبور معروفه در خود مدينه، قبر «عبداللّٰه» پدر حضرت صلى الله عليه و آله است كه در بازار مسگران واقع شده.
قبرستان بقيع
«قبرستان بقيع» در خارج «مدينه» است، مقابل يك دروازه، و كوچهاى در ميان فاصله است. در اين قبرستان يك بقعهاى است از تعميرات «سلطان محمود خان»، مشتمل برقبورمطهّرۀ چهارتن از ائمه عليهم السلام ؛ «امام حسن» و «امام زين العابدين» و «امام محمد باقر» و «امام جعفر صادق عليهم السلام » به انضمام دو قبر ديگر، يكى قبر «عبّاس» عمّ پيغمبر صلى الله عليه و آله و ديگر قبر «فاطمه بنت اسد»، يا «فاطمۀ زهرا[ عليها السلام ]» و در پشت اين بقعۀ مطهّره «بيت الاحزان» است به فاصله قليلى، و در طرفى از اين بقعۀ مطهّر قبر «شيخ احمد بحرينى» است. و ديگر چند بقعه در قبرستان هست به اسم «بنات النبى صلى الله عليه و آله » ، و «زوجات النبى»، و «حليمه» مادر رضاعى حضرت، و در آخر قبرستان مقبرۀ خليفۀ سيّم است.
و در طرف شمال شرقى مدينه «كوه احد» است، و در دامنۀ كوه قبر مطهّر «حضرت حمزه سيّدالشهدا عليه السلام » است، كه مسجد وصحنى دارد. از بناهاى «سلطان عبدالمجيدخان»،