57پرداخت نشده بود به دست شيعيان مىرسيد. پيشوايان شيعه براى رفع مشكل و گره گشايى اززندگى شيعيان، خمس غنايم را بر شيعيان بخشودند تا زناشويى آنان با كنيزان و معاملۀ آنان با ساير اموال غنايم پاك و حلال باشد.
قسمت اعظم روايات بخشيدن خمس توسط ائمه، مربوط به حلال شدن خمس اين گونه غنايم است. اينك ما به صورت گذرا به اين روايات اشاره مىكنيم تا روشن شود تحليل خمس به اين موارد مربوط مىشود:
1. امام باقر عليه السلام از امام اميرمؤمنان عليه السلام نقل مىكند كه فرمود:
«هلك الناس فى بطونهم وفروجهم لأنّهم لم يؤدّوا حقّنا. ألا وإنّ شيعتنا من ذلك وآباؤهم فى حلّ» ؛ «مردم از راه شكم و شهوت بدبخت شدهاند، زيرا حق ما را نپرداختهاند و شيعيان ما و پدران آنان از پرداخت آن معافند.»
كلمۀ «فروجهم» حاكى از آن است كه حديث مربوط به كنيزان است. طبعاً مقصود از بطونهم غنايم جنگى است كه مردم آنها را تملّك مىكردند و از فروش آنها تغذيه مىنمودند، بدون آنكه خمس خاندان رسالت رابپردازند، اين حديث ارتباطى به ديگر موارد خمس ندارد.
2. ضريس كناسى مىگويد: امام صادق عليه السلام فرمود: