107
ب: ظهور اهل اثر
ميان صاحبان انديشه گروهى از عالمان دينى، چه در اصول اعتقادى و چه در فروع و احكام عملى، بر ظواهر كتاب و سنت تأكيد داشتند كه از آن جمله مىتوان از مالك بن انس، محمد بن ادريس شافعى، سفيان ثورى، احمد بن حنبل، داود بن على محمد اصفهانى و اصحاب او نام برد. 1
اين گروه را در ابتدا بيشتر «اصحاب اثر» مىناميدند. اهتمام اصلى آنها بحث در احكام و فروع بود و در احاديث اعتقادى به ظواهر آن بسنده مىكردند. اين گروه بعدها «اصحاب حديث» ناميده شدند و احمد بن حنبل كه بيش از ديگران به ظواهر كتاب و سنت، چه در اصول و چه در فروع، تأكيد داشت، به عنوان پيشواى اهل حديث خوانده شد و «مسند» او به عنوان مرجع فكرى در مسائل اعتقادى و رسالۀ عملى دراحكام فقهى و عبادى مورد پذيرش قرار گرفت. 2