359پيشگاه الهى نصرت طلبيد. خداوند دعاى او را مستجاب فرموده، خوف را از ضميرش برطرف ساخت و به وى آرامش و اطمينان قلب عطا فرمود و بدون احساس خطر و اضطراب از طائف خارج شد. 12
أ
طواف
نخستين عمل واجب از احرام و ورود به حرم الهى «طواف» 2 است. زائر بايد پس از رسيدن به مكه به مسجدالحرام رفته و هفت مرتبه كعبه را طواف كند.
بر انسان حجگزارى كه حج تمتّع بجا مىآورد، سه طواف 3 واجب است.
1 - طواف عمرۀ تمتّع.
2 - طواف حج تمتع.
3 - طواف نساء.
پيدايش طواف
پيشينۀ طواف به دو هزار سال قبل از هبوط حضرت آدم عليه السلام به زمين باز مىگردد؛ فرشتگان در ناحيۀ «رذم» از آدم استقبال كرده، به او گفتند: ما دو هزار سال پيش از تو به اين خانه حج گزارديم، آدم پرسيد: شما هنگام طواف چه مىگوييد؟ گفتند: مىگوييم: «سُبْحَانَ اللّٰهِ وَ الْحَمْدُ للّٰهِ وَ لاٰ إِلَهَ إِلاَّ اللّٰهُ وَ اللّٰهُ أَكْبَرُ» 4.