176
محل استقرار دو سپاه
سپاه اسلام، صبح روز شنبه، هفتم شوال سال سوم هجرت، وارد منطقۀ احد شد. حركت آنان از كنار حرّۀ شرقى، از جنوب به شمال بوده است.
«ابن اسحاق» مى‌گويد: رسول خدا رفت تا به شعب رسيد. 1 در آن‌جا در ابتداى وادى ايستاد و احد را پشت سر گذاشت و قرارگاهش را همان‌جا مستقر كرد. 2 طبق اين نقل قرارگاه در مدخل شعب بوده است.
اين همان «عدوة الوادى» است كه درعبارت ابن اسحاق آمده است، طبعاً قرارگاه درمدخل شعب بوده و سپاه قدرى جلوتر مستقر شده است، آن‌گونه كه پشت سپاه اسلام، كوه احد بود و سمت چپ آن‌ها كوه «رمات» يا «عينين»، در اين وقت سپاه مشركين هم در جنوب كوه احد و غرب كوه «رمات» (با فاصله اى قابل قبول) از احد ومحل استقرار سپاه اسلام مستقر شدند. 3ولى «واقدى» مى‌گويد: رسول خدا احد را پشت سر، مدينه را روبرو و كوه «عينين» را در چپ قرار داد. 4نظريۀ ديگرى كه واقدى نقل كرده، آن است كه حضرت پايين‌تر آمدند، به طورى كه كوه رمات در پشت سر حضرت قرار گرفت، آن‌گاه پشت به خورشيد كرد، در حالى كه دشمن در برابر او بود. در اين حال، مشركان در دشت واقع در جنوب غرب احد موضع گرفته بودند، در حالى كه پشت آنان به مدينه و روى‌شان به سوى احد بود.
«واقدى» مى‌نويسد:
«واقبل المشركون، فاستدبروا المدينة فى الوادى و استقبلوا احداً» 5
«مشركان پشت به مدينه ميان وادى و روبروى احد بودند».
بنابراين سپاه اسلام در پشت سر، احد را داشتند كه پناه بسيار مناسبى بود، سمت چپ آنان يعنى