244
مسعىٰ در طول تاريخ
اگر به مسْعىٰ؛ يعنى فاصلۀ ميان صفا و مروه در دوران ورود حضرت ابراهيم خليلاللّٰه عليه السلام به اين سرزمين نظرى افكنيم؛ دورانى كه ابراهيم عليه السلام طفل شيرخوارش اسماعيل را با مادر او هاجر عليهما السلام ، از فلسطين مهاجرت داد و آنان را در مكه در كنار بيتاللّٰه الحرام سكنىٰ داد؛ زمانى كه هيچ انسانى و شايد هيچ حيوانى در آنجا نمىزيست و جز كوهها و سنگها و صخرهها و بوتههاى خار و خاشاك در آن منطقه به چشم نمىخورد.
مكه در آن زمان حالت اوليۀ طبيعى خود را داشت و هيچيك از قسمتهاى زمين آن، حتّى به اندازۀ وجبى دست اصلاح و تعمير به خود نديده بود. بنابراين، زمين مسعىٰ در بين صفا و مروه نيز به صورت كنونى نبوده بلكه پستىها و بلنديهاى غير منظّمى بوده كه حركت در آن همواره به صورت بالا رفتن و پايين آمدن انجام مىگرفته است و بلكه اين وضعيت در تمامى راههاى مكه حاكم بوده است.
از چهار هزار سال پيش، دوران پيامبرى اسماعيل عليه السلام وقتى مردم به اين ديار آمدند و در اطراف آن ساكن شدند، به تدريج اصلاحاتى در اين سرزمين انجام دادند. بدين صورت كه ابتدا از خانههايشان در اطراف كعبۀ مشرفه و سپس مناطق نزديك به آن